طراحی الگوی مدیریت داده محور مدارس در بهبود تصمیم گیری آموزشی مدیران

تحول نظام های آموزشی در عصر دیجیتال، موجب تولید حجم گسترده ای از داده های آموزشی، مدیریتی و رفتاری در مدارس شده است. این داده ها در صورت تحلیل هدفمند می توانند به ابزاری قدرتمند برای ارتقای کیفیت تصمیم گیری آموزشی، بهبود عملکرد مدارس و افزایش اثربخشی سیاست های تربیتی تبدیل شوند. با این حال، در بسیاری از مدارس، داده ها به صورت پراکنده، غیرمنسجم و بدون چارچوب تحلیلی مشخص مورد استفاده قرار می گیرند و تصمیم گیری ها عمدتا بر مبنای تجربه فردی، شهود مدیریتی و اطلاعات ناقص انجام می شود. هدف این پژوهش، طراحی و تبیین الگوی مدیریت داده محور مدارس در راستای بهبود تصمیم گیری آموزشی مدیران است.پژوهش حاضر با رویکرد توصیفی–تحلیلی انجام شده و داده های آن از طریق مطالعه اسنادی، تحلیل متون تخصصی، گزارش های پژوهشی و بررسی تجربه های موفق داخلی و خارجی گردآوری گردیده است. در مرحله تحلیل، مولفه های اصلی مدیریت داده محور شامل گردآوری نظام مند داده ها، کیفیت داده، تحلیل اطلاعات، تفسیر تصمیم محور، اخلاق داده، توانمندی مدیران، فرهنگ سازمانی یادگیرنده و زیرساخت فناورانه شناسایی و طبقه بندی شده است. سپس روابط مفهومی میان این مولفه ها مورد تحلیل قرار گرفته و چارچوب مفهومی الگوی پیشنهادی استخراج گردیده است.یافته های پژوهش نشان می دهد که استقرار مدیریت داده محور در مدارس می تواند موجب افزایش دقت تصمیم گیری، شفافیت مدیریتی، پیش بینی مسائل آموزشی، تخصیص بهینه منابع و ارتقای پاسخگویی سازمانی گردد؛ مشروط بر آنکه ملاحظات انسانی، اخلاقی و عدالت آموزشی در فرایند تحلیل داده ها رعایت شود. همچنین نتایج بیانگر آن است که ضعف مهارت های تحلیلی مدیران، پراکندگی سامانه های اطلاعاتی، مقاومت فرهنگی و نبود دستورالعمل های اخلاقی از مهم ترین موانع تحقق مدیریت داده محور در مدارس محسوب می شوند. الگوی پیشنهادی این پژوهش می تواند به عنوان چارچوبی کاربردی برای مدیران مدارس، برنامه ریزان آموزشی و سیاست گذاران در جهت ارتقای کیفیت تصمیم گیری و حکمرانی آموزشی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

مدیریت داده محور ، تصمیم گیری آموزشی ، مدیران مدارس ، حکمرانی آموزشی ، تحلیل داده های آموزشی ، فرهنگ سازمانی یادگیرنده ، اخلاق داده