بررسی عوامل موثر بر انتخاب رشته تحصیلی دانش آموزان

انتخاب رشته تحصیلی یکی از مهم ترین تصمیمات تحصیلی دانش آموزان است که مسیر تحصیلی، شغلی و اجتماعی آینده آن ها را تحت تاثیر قرار می دهد. هدف این پژوهش بررسی عوامل موثر بر انتخاب رشته تحصیلی دانش آموزان و تعیین میزان تاثیر هر یک از عوامل فردی، خانوادگی، اجتماعی و آموزشی بود. روش پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی بود و جامعه آماری شامل دانش آموزان پایه نهم و دوازدهم مدارس شهرستان ساری در سال تحصیلی جاری بود. نمونه ای به حجم ۳۰۰ نفر با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای انتخاب شد. داده ها با پرسشنامه استاندارد جمع آوری و با استفاده از آمار توصیفی، همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه تحلیل شدند. نتایج نشان داد که تمامی عوامل مورد بررسی با انتخاب رشته تحصیلی دانش آموزان رابطه مثبت و معنی دار دارند. بیشترین تاثیر مربوط به نقش خانواده (β=۰.۳۵) و علاقه و انگیزه فردی (β=۰.۲۸) بود و سایر عوامل شامل ویژگی های شخصیتی، نقش معلمان و مشاوره، اثر همسالان و رسانه ها و دسترسی به منابع آموزشی نیز تاثیر معنی دار اما کمتر داشتند. یافته ها تاکید می کنند که انتخاب رشته تحصیلی یک فرآیند چندعاملی و پیچیده است که نیازمند توجه همزمان به عوامل فردی، خانوادگی و محیطی است. با توجه به نتایج، پیشنهاد می شود برنامه های مشاوره تحصیلی تقویت شود، والدین در فرآیند انتخاب رشته دانش آموزان آموزش ببینند، فرصت های برابر آموزشی فراهم گردد و نقش رسانه و همسالان به شکل مثبت جهت دهی شود. این پژوهش می تواند راهنمایی علمی و عملی برای دانش آموزان، والدین و مشاوران آموزشی در هدایت دانش آموزان به انتخاب رشته تحصیلی متناسب و موفق فراهم کند.

کلیدواژه ها:

انتخاب رشته تحصیلی ، دانش آموزان ، عوامل فردی ، عوامل خانوادگی ، عوامل آموزشی و اجتماعی