آموزش اثربخش و ویژگی های آن در حیطه آموزش و پرورش

هدف اصلی این پژوهش بررسی مفهوم آموزش اثربخش و ویژگی های کلیدی آن در نظام آموزش و پرورش ایران است، با تاکید بر نقش خلاقیت، تعاملات اجتماعی، و رشد اخلاقی در فرآیند یادگیری. آموزش اثربخش به عنوان فرآیندی چندوجهی تعریف می شود که نه تنها بر انتقال دانش تاکید دارد، بلکه در پرورش توانایی های شناختی، عاطفی و اخلاقی دانش آموزان نقش محوری ایفا می کند. با تکیه بر نظریه های ویگوتسکی در زمینه تعامل اجتماعی و منطقه مجاور رشد (ZPD) و نظریه کلبرگ در رشد قضاوت اخلاقی، این پژوهش به بررسی عوامل موثر بر بهبود کیفیت تدریس و کاهش اضطراب یادگیری پرداخته است. روش پژوهش به صورت ترکیبی (آمیخته) شامل تحلیل کمی با آزمون *t* برای مقایسه گروه های تجربی و کنترلی، و تحلیل کیفی تماتیک برای بررسی تجربه های ادراکی معلمان و دانش آموزان طراحی شده است. نتایج نشان دادند که آموزش اثربخش، مبتنی بر رویکرد خلاق و ارتباط معنادار بین معلم و یادگیرنده، موجب افزایش انگیزش تحصیلی، کاهش اضطراب، و ارتقای توانایی حل مسئله در دانش آموزان می شود. پیشنهاد می شود نظام آموزشی ایران با تمرکز بر طراحی درس های ترکیبی، استفاده هوشمندانه از ICT، و ایجاد محیط های یادگیری امن و حمایت گر، مسیر تحول پایدار در تدریس اثربخش را تقویت کند.

کلیدواژه ها:

آموزش اثربخش ، آموزش خلاق ، ویگوتسکی ، کلبرگ ، یادگیری عاطفی–اجتماعی ، اضطراب تحصیلی ، آموزش و پرورش ایران