تحلیل سازمان فضایی و مولفه های دفاع غیرعامل در کاروانسراهای خوزستان با تاکید بر روش هرمنوتیک و نحو فضا

پژوهش حاضر به بررسی کاروانسراهای خوزستان (دهدز، معین التجار، افضل، و دزفول) به عنوان بناهای تاریخی کلیدی در تجارت و امنیت جاده ابریشم، از منظر دفاع غیرعامل و سازمان دهی فضایی می پردازد. پرسش اصلی، شناسایی معانی فرهنگی و تاریخی در طراحی معماری این کاروانسراها با تاکید بر دفاع غیرعامل است. هدف مطالعه، تحلیل مولفه های دفاع غیرعامل با استفاده از رویکردهای هرمنوتیک و نحو فضا و کشف معانی نهفته در این بناهاست. این پژوهش کیفی، با روش پدیدارشناسی هرمنوتیک، ابعاد فرهنگی و اجتماعی را کاوش کرده و با تکنیک نحو فضا، ساختار فضایی را تحلیل می کند. یافته ها نشان می دهند کاروانسراها، فراتر از کارکرد مادی، نماد هویت فرهنگی و اقتصادی و بازتاب پیوندهای اجتماعی و تاریخی هستند. مطالعه با پیشنهاد راهکارهایی برای طراحی معماری مدرن، مرمت بناها، و برنامه ریزی شهری پایدار، بر استفاده از شاخص های نحو فضا و دفاع غیرعامل برای خلق فضاهای ایمن و متناسب با اقلیم و فرهنگ تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

کاروانسراهای خوزستان ، دفاع غیرعامل ، نحو فضا ، ، هم پیوندی ، عمق ، نظارت اجتماعی.