شناسایی و اولویت بندی مهارت های قرن بیست ویکم در برنامه ریزی آموزشی مدارس

تحولات شتابان علمی، فناورانه و اجتماعی در دهه های اخیر، نظام های آموزشی را با ضرورت بازنگری در اهداف، محتوا و شیوه های برنامه ریزی آموزشی مواجه ساخته است. در این میان، توسعه مهارت های قرن بیست ویکم به عنوان یکی از محورهای اساسی آموزش معاصر مطرح شده است؛ مهارت هایی که فراتر از دانش محتوایی، توانایی های شناختی، بین فردی، دیجیتال و خودتنظیمی یادگیرندگان را در بر می گیرد. باوجود تاکید اسناد بین المللی بر اهمیت این مهارت ها، همچنان چالش اصلی نظام های آموزشی، نحوه شناسایی و اولویت بندی آن ها در برنامه ریزی آموزشی مدارس است.پژوهش حاضر باهدف شناسایی و اولویت بندی مهارت های قرن بیست ویکم در برنامه ریزی آموزشی مدارس انجام شد. این مطالعه از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی - تحلیلی بود. جامعه آماری پژوهش شامل معلمان، مدیران مدارس و متخصصان برنامه ریزی درسی بود که نمونه ای از آنان با روش هدفمند انتخاب شد. برای گردآوری داده ها از پرسش نامه مبتنی بر ادبیات نظری مهارت های قرن بیست ویکم و نظر خبرگان استفاده گردید. به منظور اولویت بندی مهارت ها، از روش های تصمیم گیری چندمعیاره بهره گرفته شد. داده ها با استفاده از روش های آماری مناسب تحلیل شدند. یافته های پژوهش نشان داد که مهارت هایی نظیر تفکر انتقادی و حل مسئله، مهارت های ارتباطی و همکاری، سواد دیجیتال، خلاقیت و خودتنظیمی یادگیری از بالاترین اولویت در برنامه ریزی آموزشی مدارس برخوردارند. نتایج حاکی از آن است که تمرکز برنامه های درسی بر این مهارت ها می تواند آمادگی دانش آموزان را برای مواجهه با چالش های پیچیده زندگی فردی، اجتماعی و شغلی آینده افزایش دهد. در پایان، پیشنهادهای کاربردی مشخصی برای معلمان، مدیران و برنامه ریزان آموزشی در جهت ادغام موثر مهارت های قرن بیست ویکم در برنامه های آموزشی مدارس ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

مهارت های قرن بیست ویکم ، برنامه ریزی آموزشی ، مدارس ، اولویت بندی مهارت ها ، آموزش آینده نگر ، توسعه شایستگی ها