بررسی تاثیر آموزش مهارت های فناوری اطلاعات بر توانمندی های دانش آموزان ابتدایی

این پژوهش به بررسی اثر آموزش مهارت های فناوری اطلاعات بر توانمندی های دانش آموزان ابتدایی می پردازد. هدف اصلی، تعیین اثر مداخله ICT بر چهار بعد کلیدی تفکر/حل مسئله، همکاری گروهی، سواد دیجیتال و خودکارآمدی فناورانه است و فهم سازوکارهای تسهیل گر و موانع اجرای مداخله را در محیط کلاس تبیین می کند. به منظور ارائه تصویر جامع از فرایند یادگیری، از طرحی ترکیبی (mixed-methods) استفاده شد تا هم اثرات کمی و هم بازخوردهای کیفی شرکت کنندگان در یک چارچوب یکپارچه تحلیل شوند. یافته ها نشان می دهد که گروه مداخله پس از کارآموزی ICT در تمامی شاخص های تفکر/حل مسئله، همکاری گروهی، سواد دیجیتال و خودکارآمدی فناورانه نسبت به گروه کنترل و پیش آزمون بهبودهای معنی داری داشت. به طور مشخص، میانگین های post-test در تفکر/حل مسئله از ۵۲ به ۷۵، در همکاری گروهی از ۵۴ به ۷۳، در سواد دیجیتال از ۵۰.۵ به ۷۴ و در خودکارآمدی فناورانه از ۴۸ به ۷۲ افزایش یافتند (p<۰.۰۰۱)، با اندازه اثرهای نسبتا بزرگ حدود ۰.۷۵ تا ۰.۸۵. پس از کنترل پیش آزمون با ANCOVA، تفاوت های معنی دار همچنان باقی ماندند (تفکر/حل مسئله ηp²≈۰.۱۸، همکاری گروهی ηp²≈۰.۱۷، سواد دیجیتال ηp²≈۰.۲۰، خودکارآمدی فناورانه ηp²≈۰.۱۶). مضامین کیفی نیز نشان داد که ارتباط مدرسه-خانواده، وجود منابع و تجهیزات، نیاز به پشتیبانی معلم و کاربردهای عملی ICT، همراه با نگرانی های امنیت سایبری، به عنوان عوامل کلیدی تسهیل یا بازدارنده در فرایند یادگیری ICT عمل می کنند و تبیین کننده سازوکارهای اثر هستند. نتیجه گیری و کاربردها حاکی از آن است که آموزش مداوم مهارت های ICT در مدارس ابتدایی می تواند به بهبود قابل توجه و پایداری در توانمندی های دیجیتال و مهارت های شناختی-اجتماعی دانش آموزان منجر شود. برای تعمیم و پایداری نتایج، توجه به عدالت دسترسی، پشتیبانی خانوادگی و محیط امن مدرسه حیاتی است.

کلیدواژه ها:

مهارت های فناوری اطلاعات ، سواد دیجیتال ، تفکر/حل مسئله ، خودکارآمدی فناورانه