آموزش مهارت حل مسئله با استفاده از موقعیت های واقعی کلاس درس

زمینه و ضرورت: مهارت حل مسئله به عنوان یکی از مهارت های کلیدی قرن بیست ویکم شناخته می شود و توانمندی دانش آموزان در مواجهه با مسائل پیچیده زندگی و یادگیری موفق را تعیین می کند. با این حال، همچنان خلایی در انتقال مهارت های نظری حل مسئله به موقعیت های واقعی کلاس درس و ایجاد یادگیری قابل انتقال مشاهده می شود. بهره گیری از موقعیت های واقعی (authentic classroom situations) می تواند پل میان دانش نظری و اجرای عملی مهارت حل مسئله را فراهم سازد.هدف پژوهش: هدف این مطالعه بررسی تاثیر طراحی و اجرای موقعیت های واقعی کلاس درس بر توسعه مهارت حل مسئله در میان دانش آموزان دوره متوسطه و تحلیل فرآیند یادگیری، انگیزش و انتقال مهارت ها به مسائل جدید بود.یافته ها: نتایج کمی نشان دادند که گروه مداخله نسبت به گروه کنترل بهبود معناداری در مولفه های کلیدی مهارت حل مسئله (شناسایی مسئله، تحلیل علل، تولید راهکارها، ارزیابی راهکارها و انعکاس پس از اقدام) تجربه کردند. تحلیل نمونه های کار کیفیت راه حل ها و عمق استدلال را در گروه مداخله تقویت شده نشان داد؛ افزون بر این انگیزش یادگیری و مشارکت کلاسی در گروه مداخله افزایش یافت. داده های کیفی نشان دادند که موقعیت های واقعی باعث ایجاد زمینه های بومی سازی مسائل، افزایش معناگذاری دانش و تقویت مهارت های فرابخشی (همکاری، تفکر انتقادی، خودتنظیمی) شدند. موانع اجرا شامل زمان بندی محدود و نیاز به پشتیبانی معلم برای طراحی موقعیت های معتبر بود.نتیجه گیری و پیامدهای عملی: طراحی نظام مند موقعیت های واقعی در کلاس درس می تواند به طور موثری مهارت حل مسئله را تقویت کند و زمینه ی انتقال یادگیری به موقعیت های جدید را فراهم سازد. برای نهادینه شدن این رویکرد پیشنهاد می شود راهنمای عملی طراحی موقعیت های واقعی و بسته های آموزشی برای معلمان تهیه شود و سیاست گذاری های آموزشی زمان و منابع لازم برای اجرای این مداخلات را پیش بینی کنند. پژوهش های آتی می توانند با نمونه های بزرگ تر، سنجش طولی اثرات و بررسی تفاوت های میان رشته ای یا میان سبکی (تفسیری/عربی) به تعمیق فهم ما از مکانیسم های موثر بپردازند.