سواد هیجانی معلم و تاثیر آن بر فضای روانی کلاس

در سال های اخیر، توجه به مولفه های عاطفی و هیجانی در فرآیند تعلیم و تربیت، جایگاه ویژه ای در پژوهش های علوم تربیتی یافته است. یکی از مهم ترین این مولفه ها، سواد هیجانی معلم است که نقشی تعیین کننده در شکل دهی به فضای روانی کلاس درس ایفا می کند. هدف پژوهش حاضر، بررسی و تبیین تاثیر سواد هیجانی معلم بر کیفیت تعاملات آموزشی، احساس امنیت روانی، انگیزش تحصیلی و کاهش تنش های هیجانی در کلاس درس است.این مقاله با رویکرد تحلیلی–توصیفی و بر پایه چارچوب های نظری مرتبط با هوش هیجانی، یادگیری اجتماعی–عاطفی و روان شناسی تربیتی، به واکاوی ابعاد مختلف سواد هیجانی معلمان شامل خودآگاهی هیجانی، خودتنظیمی، همدلی، مهارت های ارتباطی و مدیریت هیجان های دانش آموزان می پردازد. یافته های تحلیلی نشان می دهد معلمانی که از سطح بالاتری از سواد هیجانی برخوردارند، قادرند محیطی حمایتگر، امن و مثبت ایجاد کنند که در آن دانش آموزان احساس پذیرش، ارزشمندی و آرامش روانی بیشتری را تجربه می کنند.نتایج پژوهش حاکی از آن است که سواد هیجانی معلم نه تنها به بهبود روابط معلم–دانش آموز و کاهش تعارض های رفتاری منجر می شود، بلکه زمینه ساز افزایش مشارکت فعال دانش آموزان، تقویت انگیزش درونی، کاهش اضطراب تحصیلی و ارتقای سلامت روانی کلاس درس است. همچنین فضای روانی مثبت کلاس، به عنوان یک عامل واسطه ای، تاثیر مستقیمی بر کیفیت یادگیری و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دارد.بر اساس یافته ها، می توان نتیجه گرفت که توسعه سواد هیجانی معلمان باید به عنوان یکی از اولویت های اساسی در برنامه های تربیت معلم و دوره های توانمندسازی حرفه ای مورد توجه قرار گیرد. توجه نظام مند به آموزش مهارت های هیجانی می تواند نقش موثری در ارتقای کیفیت آموزشی، بهبود فضای روانی کلاس و تحقق اهداف تعلیم و تربیت انسان محور ایفا کند.