مدیریت مدرسه از نگاه معلم کلاس

اضطراب امتحان یکی از شایع ترین مشکلات هیجانی در میان دانش آموزان دوره های مختلف تحصیلی است که می تواند عملکرد تحصیلی، سلامت روان و نگرش فرد نسبت به یادگیری را به طور معناداری تحت تاثیر قرار دهد. پژوهش های متعدد نشان می دهند که اگرچه عوامل فردی در بروز اضطراب امتحان نقش دارند، اما محیط آموزشی و به ویژه نقش معلم، عاملی تعیین کننده در شدت، تداوم یا کاهش این نوع اضطراب است. رویکرد شناختی–رفتاری به عنوان یکی از موثرترین چارچوب های مداخله ای، امکان تحلیل و تغییر افکار ناکارآمد، باورهای منفی و رفتارهای اجتنابی مرتبط با امتحان را فراهم می کند. این مقاله با رویکردی تحلیلی–کاربردی، نقش معلم را در کاهش اضطراب امتحان دانش آموزان از منظر اصول شناختی–رفتاری بررسی می کند. ابتدا مفهوم اضطراب امتحان و ابعاد آن تبیین می شود، سپس مبانی نظری رویکرد شناختی–رفتاری در بافت آموزشی تشریح می گردد. در ادامه، نقش باورها و نگرش های معلم، تعامل معلم–دانش آموز، شیوه های تدریس، ارزشیابی آموزشی، آموزش مهارت های مقابله ای، و در نهایت چالش ها و ملاحظات اجرایی مورد تحلیل قرار می گیرد. نتایج این بررسی نشان می دهد که معلم، بدون ایفای نقش درمانگر، می تواند با تغییر نگرش ها، زبان آموزشی، روش های تدریس و ارزشیابی، و با ایجاد فضای امن روان شناختی، سهمی موثر در کاهش اضطراب امتحان و ارتقای یادگیری پایدار دانش آموزان ایفا کند (قاسم زاده، ۱۳۹۸؛ حسینی، ۱۳۹۹؛ کریمی، ۱۴۰۱).

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: اضطراب امتحان ، معلم ، رویکرد شناختی–رفتاری ، باورهای ناکارآمد ، ارزشیابی آموزشی ، امنیت روان شناختی ، مهارت های مقابله ای.