بررسی اثر آلودگی هوا بر سیستم تنفسی دانش آموزان

آلودگی هوا یکی از مهم ترین عوامل خطر برای سلامت تنفسی کودکان و نوجوانان است و به ویژه در مناطق شهری با تراکم ترافیک بالا، می تواند عملکرد ریوی و بروز علائم تنفسی را تحت تاثیر قرار دهد. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر آلودگی هوا بر عملکرد ریوی و علائم تنفسی دانش آموزان دوره متوسطه دوم در ناحیه سه کرمانشاه در سال تحصیلی ۱۴۰۳–۱۴۰۴ انجام شد. این مطالعه از نوع توصیفی همبستگی و به روش پیمایشی است. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان متوسطه دوم ناحیه سه کرمانشاه بود که با نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای، ۴۵۰ دانش آموز انتخاب شدند. داده ها شامل شاخص های مواجهه با آلاینده های هوا (PM₂.۵، PM₁₀، NO₂، O₃)، عملکرد ریوی از طریق اسپیرومتری (FVC، FEV₁، PEF) و پرسشنامه علائم بالینی تنفسی جمع آوری شد.یافته ها نشان داد که افزایش مواجهه با ذرات معلق PM₂.۵ و PM₁₀ با کاهش معنی دار FEV₁ و FVC همراه بود (p < ۰.۰۱) و دانش آموزان با شاخص مواجهه بالاتر، علائم تنفسی مانند سرفه، خس خس و تنگی نفس بیشتری گزارش کردند. همچنین فعالیت بدنی منظم اثر منفی آلودگی هوا بر عملکرد ریوی را کاهش داد و دختران نسبت به پسران حساسیت بیشتری نشان دادند. نتایج رگرسیون چندگانه نیز تایید کرد که مواجهه با آلاینده ها پیش بینی کننده مستقل کاهش عملکرد ریوی است (β = −۰.۳۵, p < ۰.۰۰۱).بر اساس نتایج، آلودگی هوا به طور قابل توجهی سلامت ریوی دانش آموزان را تحت تاثیر قرار می دهد و نیازمند اقدامات پیشگیرانه و مدیریتی در مدارس و مناطق شهری است تا مواجهه دانش آموزان با آلاینده ها کاهش یابد.

کلیدواژه ها:

آلودگی هوا ، عملکرد ریوی ، دانش آموزان ، PM₂.۵ ، علائم تنفسی