بررسی دیدگاه ابن سینا و انتقادات ابوالبرکات درباره عقل و نقادی آن ها

در جهان اسلام موسس فلسفه مشاء ابن سیناست که دارای ویژگی های مخصوص به خود است. متاخرین ابن سینا هم از این فلسفه بهره برده اند و هم بر آن نقد وارد کرده اند. یکی از این متاخرین ابوالبرکات بغدادی است که خوانشی منتقدانه از اندیشه های ابن سینا عرضه کرده است و با چنین خوانشی اندیشه هایی نو از خود به جای گذاشته است. در این مقاله با روش توصیفی - تحلیلی نخست دیدگاه ابن سینا در باره عقل تا آنجا که مورد نقد ابوالبرکات بوده، تبیین و تحلیل شده سپس نقدهای ابوالبرکات بر آن مسائل تشریح شده است و در آخر با ارزیابی و نقد دیدگاه ابوالبرکات، میان آن دو داوری شده است. انتقادات ابوالبرکات بر ابن سینا در باره عقل عبارت اند از یکی بودن نفس و عقل و عقل نظری و عملی، فاعلیت عقل فعال، تعداد عقول، عقل نامیدن خداوند و نظریه آفرینش. با ارزیابی میان ابن سینا و ابوالبرکات در مورد مسائل پیش گفته این نتیجه به دست آمد که بسیاری از نقدهای ابوالبرکات بر ابن سینا قابل دفاع و برخی از آن ها نادرست به نظر می رسد.

کلیدواژه ها:

ابن سینا ، ابوالبرکات ، الهیات ، عقل ، نقد.