پیش بینی عزت نفس و خودکارآمدی بر اساس جو عاطفی خانواده و سبک های فرزند پروری

عزت نفس و خودکارآمدی به عنوان دو مولفه اساسی سلامت روانی، نقش مهمی در رشد و عملکرد فرد دارند. پژوهش حاضر با هدف بررسی پیش بینی عزت نفس و خودکارآمدی بر اساس جو عاطفی خانواده و سبک های فرزندپروری انجام شد. خانواده به عنوان نخستین نهاد اجتماعی، تاثیر قابل توجهی بر شکل گیری باورهای فردی، مهارت های اجتماعی و احساس شایستگی افراد دارد. جو عاطفی خانواده، شامل حمایت عاطفی، صمیمیت، و ثبات عاطفی والدین، می تواند به طور مستقیم بر عزت نفس و خودکارآمدی فرزندان اثرگذار باشد. سبک های فرزندپروری، شامل سبک دموکراتیک، استبدادی و سهل گیرانه، چارچوب رفتاری والدین را نشان می دهد که نحوه تعامل آنها با فرزندان را مشخص می کند. مطالعات گذشته نشان داده اند که سبک دموکراتیک با افزایش اعتماد به نفس و توانمندی های فردی مرتبط است، در حالی که سبک استبدادی ممکن است مانع توسعه خودکارآمدی شود. جو عاطفی مثبت خانواده، با ایجاد محیطی امن و حمایتگر، فرصت های مناسب برای تجربه موفقیت و یادگیری مهارت های اجتماعی فراهم می آورد. در مقابل، جو عاطفی منفی یا تنش آمیز می تواند موجب کاهش عزت نفس و تردید در توانایی های شخصی گردد. یافته های این پژوهش نشان می دهد که ترکیب جو عاطفی مثبت خانواده و سبک فرزندپروری دموکراتیک می تواند پیش بینی کننده قوی عزت نفس و خودکارآمدی باشد. نتایج حاکی از آن است که والدین با فراهم کردن حمایت عاطفی مستمر و اتخاذ سبک فرزندپروری متعادل، نقش مهمی در تقویت مهارت های روان شناختی فرزندان ایفا می کنند. همچنین، بررسی ارتباط بین این متغیرها می تواند به برنامه ریزی های آموزشی و مشاوره ای کمک کرده و راهکارهای بهبود تعامل والد-فرزند را ارائه دهد. توجه به جو عاطفی و سبک فرزندپروری در سطح خانواده، زمینه را برای رشد شخصیت سالم و توسعه مهارت های خودکارآمدی فراهم می سازد. این یافته ها اهمیت نقش محیط خانوادگی در پرورش عزت نفس و خودکارآمدی را تاکید می کند و به والدین و متخصصان توصیه می کند که تمرکز خود را بر ایجاد محیط حمایتی و انعطاف پذیر قرار دهند. در نهایت، پژوهش نشان می دهد که ترکیب سبک فرزندپروری دموکراتیک و جو عاطفی مثبت، بیشترین اثرگذاری را بر توانمندی های روانی فرزندان دارد و می تواند به عنوان راهنمایی عملی برای بهبود کیفیت روابط خانوادگی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

عزت ، نفس خودکارآمدی ، جو عاطفی خانواده ، سبک های فرزندپروری ، رشد روان شناختی