روزنه گشایی به سوی برابری: بررسی دیدگاه مرتضی مطهری درباره زن در اسلام

مساله زنان در اسلام از مباحث جدی و چالش برانگیز در بیش از یک سده اخیر است. اندیشمندان بسیاری با گرایشات فکری گوناگون در جهان اسلام و خارج از آن بدان پرداخته اند. می توان گفت در ایران مرتضی مطهری تاثیرگذارترین اندیشمند دینی در رویارویی با این مساله بوده است. در این مقاله با استفاده از روش اسنادی-تحلیلی به بررسی مواضع وی پرداخته و کوشش شده است تا نشان داده شود که نخست، مطهری مردان را در جایگاه برتر نمی نشاند و به برابری به عنوان یک ارزش مستقل و یک اصل اسلامی باور دارد. دوم، ضمن پذیرش تفاوت-های طبیعی زنان و مردان و طبیعی دانستن نهاد خانواده، از تفاوت حقوق و وظایف مبتنی بر طبیعت زنان و مردان دفاع می کند. وی حقوق زنان و مردان را در خانواده نامتشابه اما مساوی می داند، به این معنا که نسبت حقوق به وظایف دو جنس در خانواده باهم درمجموع متعادل یا متوازن است. سوم، حقوق اجتماعی زن و مرد را در جوامع مدرن امروز برابر می داند. سرانجام، وی افزون بر تاکید بر اصول آزادی، برابری، اجتهاد مستمر را، با استفاده از روزنه هایی که در اصول استنباط فقهی وجود دارد، برای بازنگری در احکام اسلام به سوی عادلانه-ترشدن و پاسخگویی به مسائل زنان راه گشا می داند.

کلیدواژه ها:

مطهری ، اسلام ، زنان ، برابری ، حقوق