مروری بر ساختار، عملکرد و چالش های نظام آموزشی دوره ابتدایی در ایران

این مقاله به بررسی جامع نظام آموزشی دوره ابتدایی ایران می پردازد. هدف اصلی، تبیین ساختار رسمی، تحلیل عملکرد مبتنی بر شواهد موجود و شناسایی چالش های اساسی این دوره با تاکید بر نقش معلم و مدیریت تربیتی است. این پژوهش به روش مروری نظام مند و با تحلیل محتوای کیفی اسناد بالادستی، گزارش های عملکردی و پژوهش های معتبر داخلی انجام شده است. یافته ها در سه محور اصلی ارائه می گردند: ساختار نظام که مبتنی بر برنامه ریزی متمرکز و یکسان ساز است؛ عملکرد آن که دارای نقاط قوتی مانند پوشش تحصیلی بالا بوده اما در دستیابی به اهداف مهارتی با ضعف روبرو است؛ و مهم ترین چالش ها که شامل شکاف بین برنامه درسی قصدشده و اجراشده، مسائل منابع انسانی، نابرابری آموزشی و کاستی های نظام ارزشیابی می شود. نتیجه گیری کلی حاکی از آن است که نظام آموزشی ابتدایی ایران با وجود دستاوردهای گسترده در زمینه دسترسی همگانی، با چالش های عمیقی در زمینه کیفیت، کارآمدی و انعطاف پذیری روبروست. گذار از رویکرد سنتی حافظه محور به رویکرد تربیتی تمام ساحتی مندرج در سند تحول بنیادین، نیازمند اصلاحات ساختاری بنیادین، توانمندسازی واقعی معلمان و بازتعریف نقش راهبردی معاونت های تربیتی است.

کلیدواژه ها:

نظام آموزشی ایران ، سند تحول بنیادین ، ساختار آموزشی ، عملکرد آموزشی ، چالش های آموزشی ، معلم ابتدای ، دوره ابتدایی ، ی.