مقایسه ارزشیابی توصیفی و نمره محور در دوره ابتدایی

ارزشیابی تحصیلی به عنوان یکی از ارکان اساسی نظام آموزشی، نقش تعیین کننده ای در کیفیت یاددهی–یادگیری دانش آموزان دوره ابتدایی دارد. در سال های اخیر، رویکرد ارزشیابی توصیفی به عنوان جایگزینی برای ارزشیابی نمره محور در بسیاری از نظام های آموزشی، از جمله ایران، مورد توجه قرار گرفته است. هدف این مقاله مروری، مقایسه ارزشیابی توصیفی و نمره محور در دوره ابتدایی و بررسی پیامدهای آموزشی، روان شناختی و تربیتی هر یک است.یافته های مطالعات داخلی و خارجی نشان می دهد که ارزشیابی نمره محور، با تاکید بر رقابت، اضطراب امتحان و حافظه محوری، می تواند پیامدهای منفی بر انگیزش درونی و سلامت روان دانش آموزان داشته باشد (Harlen & Deakin Crick, ۲۰۰۳; Stiggins, ۲۰۱۷). در مقابل، ارزشیابی توصیفی با تمرکز بر بازخورد کیفی، فرایند یادگیری، پیشرفت فردی و تقویت خودپنداره تحصیلی، زمینه رشد همه جانبه دانش آموزان را فراهم می کند (Black & Wiliam, ۲۰۰۹; حسینی و همکاران، ۱۳۹۷).بررسی ها همچنین نشان می دهد که اجرای موثر ارزشیابی توصیفی مستلزم آموزش معلمان، اصلاح نگرش والدین و فراهم سازی زیرساخت های اجرایی مناسب است (آقازاده و کریمی، ۱۴۰۰؛ Brookhart, ۲۰۱۸). در مجموع، نتایج این مقاله مروری حاکی از آن است که ارزشیابی توصیفی، در صورت اجرای اصولی، می تواند جایگزینی کارآمدتر و انسانی تر نسبت به ارزشیابی نمره محور در دوره ابتدایی باشد.

کلیدواژه ها:

ارزشیابی توصیفی ، ارزشیابی نمره محور ، دوره ابتدایی ، پیشرفت تحصیلی ، یادگیری دانش آموزان