ارزیابی مولفه های کیفیت محیط سکونتی و تاثیر آن بر رضایتمندی شهروندان (مطالعه موردی: شهر رامجرد)

هدف اصلی این پژوهش، تحلیل جامع رابطه میان شاخص های کیفیت محیط سکونتی و میزان رضایتمندی شهروندان در شهر رامجرد، به عنوان یکی از شهرهای در حال توسعه شهرستان مرودشت، می باشد. با توجه به روند فزاینده شهرنشینی و تحولات سریع کالبدی-اجتماعی در چنین شهرهایی، درک عمیق عوامل موثر بر رضایتمندی ساکنین برای برنامه ریزی های آینده امری ضروری است. این تحقیق از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی-تحلیلی و از نوع پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش را کلیه شهروندان بالای ۱۸ سال ساکن در شهر رامجرد تشکیل می دهند. با استفاده از فرمول کوکران و با در نظر گرفتن خطای ۰.۰۵، حجم نمونه ۳۸۴ نفر تعیین گردید و نمونه گیری به روش تصادفی طبقه ای بر اساس محلات مختلف شهر انجام شد. ابزار اصلی گردآوری داده ها، پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی آن توسط خبرگان تایید و پایایی کلی آن با ضریب آلفای کرونباخ ۰.۸۳ به دست آمد که نشان دهنده پایایی عالی ابزار است. داده ها با استفاده از نرم افزارهای SPSS و AMOS تحلیل شدند. یافته های حاصل از آزمون T تک نمونه ای نشان داد که شهروندان بالاترین سطح رضایت را از مولفه های «دسترسی به خدمات شهری» (میانگین ۳.۷۵) و «کیفیت مسکن» (میانگین ۳.۶۰) گزارش کرده اند، در حالی که پایین ترین سطح رضایت به مولفه های «سلامت محیطی» (میانگین ۲.۵۵) و «انسجام اجتماعی» (میانگین ۲.۷۰) اختصاص داشت. نتایج آزمون واریانس یک طرفه (ANOVA) نیز حاکی از وجود تفاوت معنادار در سطح رضایتمندی بین محلات مختلف شهر بود (F=۷.۶۵, p<۰.۰۰۱). در نهایت، مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) نشان داد که از میان ابعاد کیفیت محیط سکونتی، «دسترسی به خدمات» با ضریب تاثیر ۰.۷۹ و «کیفیت مسکن» با ضریب ۰.۷۲، قوی ترین پیش بینی کننده های رضایتمندی کلی شهروندان هستند. بر اساس یافته ها، پیشنهاد می شود که شهرداری رامجرد با اتخاذ رویکردی یکپارچه، ضمن تقویت زیرساخت های خدماتی و بهبود کیفیت بافت مسکونی، به طور ویژه بر ارتقای سلامت محیطی و تقویت تعاملات اجتماعی در محلات جدید و کم برخوردار تمرکز نماید تا به توسعه ای پایدار و عادلانه دست یابد.

کلیدواژه ها:

کیفیت محیط سکونتی ، رضایتمندی شهروندان ، شهر رامجرد ، مدل سازی معادلات ساختاری ، شاخص های شهری.