معرفی قطعات خوشنویسی و هنرمندان مرقع نسخه خطی ۱۰۶۰ کتابخانه تبریز

سال انتشار: 1403
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 28

فایل این مقاله در 23 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_GOLST-9-1_009

تاریخ نمایه سازی: 1 بهمن 1404

چکیده مقاله:

از نیمه دوم قرن نهم هجری قمری، هنر مرقع سازی رواج بسیاری یافت و در سده های دهم و یازدهم به اوج رسید، اما با ظهور صنعت چاپ  از  رونق و اوج درخشش افتاد. بسیاری از مرقعات به دستور پادشاهان و به دستیاری هنرمندان درباری ساخته می شدند اما مرقعات دیگری هم در کتابخانه ها موجود است که توسط بزرگان هر دوره تهیه شده و معمولا کیفیت هنری بدنه این گونه مرقعات نسبت به مرقعات درباری ضعیف تر است. با این حال خود آثار هنری موجود در این مرقعات، گاهی ارزش بسیار دارند. مرقعی که در این پژوهش شناسانده شده از این گونه است. از میان مرقعات به یادگارمانده در کتابخانه های ایران، مرقع معرفی نشده ای موجود است که به شماره اموال  ۱۰۶۰ در کتابخانه مرکزی تبریز نگاهداری می شود. این نسخه ارزشمند پس از فوت مرحوم حاج محمد نخجوانی در سال ۱۳۴۱خ بنا به وصیت وی به کتابخانه مرکزی تبریز اهدا می شود. احتمالا این مرقع در اواخر دوره قاجار و به احتمال کمتر در اوایل دوره پهلوی، از آثار خوشنویسان مطرح دوره صفوی و قاجار، گردآوری شده که در آن میان آثاری از وصال شیرازی، درویش عبدالمجید طالقانی، میرعماد، محمدحسین حکاک شیرازی، علی، شاهزاده خانم والده علی بخش میرزا، و ابوالقاسم رضوی  به چشم می خورد. این پژوهش بر آن است تا به معرفی ۵۸ قطعه خوشنویسی این هنرمندان بپردازد که هر یک به شیوه های گوناگون، قطعه ای را قلمی کرده اند.

کلیدواژه ها:

Muraqqa ، Calligraphy ، Mohammad Shafi Mirza Koochak Shirazi ، Darvish Abdol Majid Taleghani ، Mohammad Hossein Hakak Shirazi ، Abolqasem Razavi ، Ali Mir Emad ، مرقع ، خوشنویسی ، محمدشفیع میرزا کوچک شیرازی ، درویش عبدالمجید طالقانی ، محمدحسین حکاک شیرازی ، ابوالقاسم رضوی ، علی ، میرعماد

نویسندگان

بدرالسادات شاهرضائی

دانشگاه تهران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • قرآن مجید، چاپ سازمان اوقاف و امور خیریه (۱۳۸۳). قم: ...
  • برقعی، سیدمحمدباقر (۱۳۸۳). سخنوران نامی معاصر، ج ۱۲، قم: انتشارات ...
  • الحمدانی، امیر ابی الفراس (۱۹۹۶). دیوان الحمدانی، دمشق: مرکز فرهنگی ...
  • حافظ، خواجه شمس الدین محمد (۱۳۸۸). دیوان حافظ، به اهتمام ...
  • دهلوی، امیرخسرو (۱۳۶۱). دیوان کامل امیر خسرو دهلوی، تصحیح سعید ...
  • سیدیونسی، میر ودود (۱۳۹۳). فهرست نسخه های کتابخانه ملی تبریز، ...
  • فیض کاشانی، ملا محسن و محمد بن شاه مرتضی (۱۳۸۶). ...
  • مشعشعی، غلامرضا (۱۳۹۱). احوال و آثار عبدالمجید طالقانی، تهران: کتابخانه، ...
  • منشی قمی، قاضی میر احمد (۱۳۸۳). گلستان خط، به اهتمام ...
  • İnal, Güner. Türk Minyatür Sanatı: Başlangıcından Osmanlılara Kadar. Ankara: Atatürk ...
  • نمایش کامل مراجع