واکاوی فقهی و حقوقی شروط الحاقی بانک ها در قرارداد های مشارکت مدنی

قرارداد مشارکت مدنی یکی از شیوه های رایج تخصیص منابع و اعطای تسهیلات در نظام بانکی کشور است که بر مبنای شرکت عقدی مالکان سرمایه صورت می گیرد. استاندارد بودن فرم مذکور سبب شده شروطی در ضمن آن گنجانده شود که به طور یک جانبه تامین کننده منافع بانک است و حقوق مشتری در آن نادیده گرفته شده است. شروط مزبور که با عنوان شروط تحمیلی شناخته می شود، موضوع نوشتار حاضر را تشکیل می دهد و در آن کوشیده شده است مفهوم و مصادیق این شروط در قراردادهای مشارکت مدنی بانکی شناسایی شده و بر اساس مبانی فقهی و حقوقی تحلیل و ارزیابی شود.نتایج پژوهش حاضر که به روش توصیفی - تحلیلی انجام یافته نشان می دهد این شروط بدون بهره گیری از نتایج واقعی اصل حاکمیت اراده تدوین شده اند و در آن ها برای اراده آزاد متقاضی تسهیلات، جایگاهی در نظر گرفته نشده است. علاوه بر این، شروط مذکور اصل عدالت و انصاف را که از اصول بنیادین احکام فقهی و مبنای وجدانی و غیرمصرح عقود معاوضی است، نقض کرده است

کلیدواژه ها:

شروط تحمیلی ، قرارداد مشارکت مدنی ، آزادی قراردادی ، عدالت معاوضی ، عقد شرکت