بررسی تطبیقی ارث در نظام حقوقی ایران و انگلستان

ارث به عنوان یکی از مهم ترین نهادهای حقوق خانواده، نقش اساسی در انتقال اموال و تامین عدالت اقتصادی پس از فوت اشخاص دارد. نظام های حقوقی مختلف، با توجه به مبانی فکری، فرهنگی و تاریخی خود، قواعد متفاوتی را در زمینه ارث وضع کرده اند. نظام حقوقی ایران عمدتا مبتنی بر فقه امامیه بوده و قواعد ارث در آن جنبه آمره و از پیش تعیین شده دارد، در حالی که نظام حقوقی انگلستان متاثر از کامن لا و اصل آزادی اراده، نقش گسترده ای برای وصیت و اختیار فرد در تعیین سرنوشت اموال خود قائل است. این مقاله با رویکردی مروری و تحلیلی، به بررسی تطبیقی قواعد حاکم بر ارث در حقوق ایران و انگلستان می پردازد و تفاوت ها و شباهت های موجود در زمینه هایی چون مبانی حقوقی ارث، جایگاه وصیت، حقوق وراث قانونی، سهم الارث زن و مرد و نقش دادگاه ها را مورد تحلیل قرار می دهد. یافته های پژوهش نشان می دهد که هرچند نظام حقوقی ایران بر مبنای قواعد ثابت و شرعی استوار است، نظام حقوقی انگلستان با انعطاف پذیری بیشتر، امکان مداخله قضایی و تحقق عدالت موردی را فراهم می سازد. بررسی تطبیقی این دو نظام می تواند زمینه ساز شناخت بهتر نقاط قوت و ضعف هر یک و ارائه راهکارهایی برای توسعه و اصلاح مقررات ارث باشد.

کلیدواژه ها:

ارث ، نظام های حقوقی ، ایران و انگلستان