بررسی تاثیر میزبان بر بقا و ذخایر انرژی زنبور پارازیتوئید Habrobracon hebetor (Hym., Braconidae)

کاربرد عوامل کنترل بیولوژیک، به­ویژه پارازیتوئیدها، در چارچوب برنامه­های مدیریت تلفیقی آفات به­طور فزاینده­ای در حال گسترش است. عوامل متعددی می­توانند بر کارایی پارازیتوئیدها تاثیرگذار باشند که از جمله مهم­ترین آن­ها، نوع و در دسترس بودن میزبان است. در این پژوهش اثر دو شب­پره میزبان Ephestia kuehniella Zeller (Lep: Pyralidae) وPlodia interpunctella Hubner (Lep: Pyralidae)  بر ذخایر انرژی و فراسنجه­های زیستی زنبور Habrobracon hebetor Say (Hym: Braconidae)  بررسی شد. نتایج نشان داد که میزان پروتئین، لیپید، کربوهیدرات و گلیکوژن در مراحل مختلف زیستی زنبور بسته به نوع میزبان تفاوت معنی­ داری دارند. زنبورهای پرورش یافته روی E. kuehniella دارای میزان پروتئین و لیپید بالاتر، رشد سریع­تر و طول عمر بیشتر بودند. از سوی دیگر، زنبورهای پرورش یافته روی P. interpunctella دارای میزان کربوهیدرات و گلیکوژن بیشتری بودند. همچنین، نوع میزبان اثر معنی­ داری بر فراسنجه­ های زیستی زنبور داشت، به­طوری که نرخ ذاتی رشد (r)، نرخ خالص تولید مثل (R₀)، نرخ ناخالص تولید مثل (GRR)، نرخ متناهی افزایش جمعیت (λ) و تعداد تخم گذاشته شده در زنبورهای پرورش یافته روی E. kuehniella بیشتر بود، که نشان دهنده ظرفیت تولیدمثلی بالاتر آن­ها است. طول دوره پیش از بلوغ، دوره لاروی و شفیرگی در زنبورهای تغذیه شده از P. interpunctella طولانی ­تر بود. بر اساس یافته ­ها، E. kuehniella به ­عنوان میزبان برتر برای H. hebetor شناسایی شد، زیرا موجب افزایش باروری، کاهش طول دوره یک نسل و بهبود نرخ رشد آن شد. این نتایج نشان می­ دهد که E. kuehniella می­ تواند به­عنوان یک میزبان مناسب برای پرورش انبوه H. hebetor در برنامه­ های کنترل زیستی آفات انباری مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

Energy budget ، Ectoparasitoid ، Habrobracon hebetor ، Ephestia kuehniella ، Plodia interpunctella