کاربرد زبان علم در پژوهش های ادبی فارسی (آثار برگزیده از کتاب سال در سال های ۱۳۶۰ تا ۱۳۷۰)

با توجه به اهمیت آثار ادبی فارسی در مطالعات زبان­شناختی، مطالعه آثار علمی­ای که برای معرفی یا نقد آثار ادبی فارسی برجسته تالیف شده­اند، قابل توجه است. البته، این آثار علمی در موارد بسیاری به­سبب اشکال در کاربرد گونه علمی زبان فارسی از هدف خود، یعنی شناساندن آثار ادبی مهم، دور شده­اند. پژوهش حاضر به مطالعه کاربرد زبان علم در آثاری از موید شیرازی، پورنامداریان، زرین کوب و خرمشاهی می­پردازد که به عنوان کتاب سال جمهوری اسلامی در سال های ۱۳۶۰ تا ۱۳۷۰ انتخاب شدند. این پژوهش بر آن است که به این پرسش پاسخ دهد که چه اشکالاتی در کاربرد زبان علم در پژوهش­های ادبی فارسی وجود دارد. بدین منظور، پژوهشگران با ترکیب جنبه­هایی از روش تحقیق کیفی و کمی به استخراج اشکالات مختلف از خود این آثار می­پردازند و گستره این موارد را نشان می­دهند. بررسی این آثار نشان می­دهد که ویژگی­هایی چون قاعده کاهی معنایی، قاعده کاهی زمانی، قاعده کاهی سبکی، قاعده افزایی، نقل از متون ادبی برای تقویت نقش ادبی زبان، تشبیه، کنایه، واژه های مبهم، حشو و داوری ارزشی در این آثار مشاهده می شود.

کلیدواژه ها:

زبان علم ، زبان ادب ، پژوهش های ادبی ، ادبیات فارسی ، کتاب سال