توصیف شناختی مفهوم بعد ارتفاع در شکل گیری طرحواره تصویری فضا، مبتنی بر چارچوب معنا شناسی شناختی

بر اساس فرضیه ریاضیات جسمانی، خاستگاه ریاضیات بدنمندی انسان است. در این پژوهش، بر مبنای روش توصیفی تحلیلی و بر پایه فرضیه ریاضیات جسمانی، نقش و اثر بعد ارتفاع در شکل گیری طرحواره تصویری فضا و تاثیر آن بر زبان و مفهوم هندسی بعد سوم در ریاضیات بررسی شده است. با توجه به تاثیرپذیری طرحواره تصویری فضا از نیروی جاذبه و لذا، عدم تقارن در ادراک جسمانی انسان از بعد ارتفاع، نه فقط طرحواره تصویری فضا، نیرو و ظرف تحت تاثیر آن هستند، بلکه نقش آن در شکل گیری استعاره ها و آمیزه های مفهومی نیز پررنگ است. در این پژوهش، بر پایه داده های هندسی برآمده از بعد اعمال نیروی جاذبه در ساختارهای دوبعدی، سه بعدی و چهاربعدی و بر اساس چارچوب نظری معناشناسی شناختی و فرضیه ریاضیات جسمانی، کاهش یا افزایش این بعد هندسی و اثر آن بر طرحواره تصویری فضا و نمود آن در زبان و ریاضیات تحلیل شده است. بر اساس این تحلیل، کاهش یا افزایش بعد فضایی نه فقط بر نظام مفهومی، که بر ساختار زبانی و مفاهیم ریاضی مرتبط با آن هم موثر است.

کلیدواژه ها:

طرحواره تصویری ، ریاضیات جسمانی ، استعاره مفهومی ، آمیزه مفهومی ، بعد ارتفاع