ارزیابی وضعیت تبعیت از درمان دارویی و ارتباط آن با عدم قطعیت در بیماری و عوامل اجتماعی- اقتصادی در بیماران مبتلا به سرطان پستان

مقدمه: درمان سرطان در بسیاری از مواقع با عوارض مختلف همراه است. تبعیت درمان تحت تاثیر عوامل متعدد روانشناختی، جمعیت شناختی، اجتماعی اقتصادی و عوامل مرتبط با بیماری است. مطالعه حاضر با هدف ارزیابی وضعیت تبعیت از درمان و عوامل موثر بر آن در بیماران مبتلا به سرطان پستان در شهر کرمان انجام شد. روش بررسی: مطالعه حاضر بررسی مقطعی با جامعه هدف بیماران مبتلا به سرطان مراجعه کننده به مطب متخصص انکولوژی و کلینیک جواد الائمه شهر کرمان بود. تعداد ۲۳۴ بیمار بالای ۱۸ سال به شیوه نمونه گیری آسان وارد مطالعه شدند. از پرسشنامه سه قسمتی  شامل خصوصیات دموگرافیک و سابقه درمان، پرسشنامه تبعیت از رژیم درمانی Medication Adherence Rating Scale (MARS) و پرسشنامه عدم قطعیت در بیماری میشل استفاده شد. داده ها با استفاده از SPSS نسخه ۲۶ تحلیل شد؛ از آزمون های ناپارامتریک و رگرسیون چندمتغیره برای تحلیل استفاده گردید. یافته ها:  میانگین نمره تبعیت دارویی ۴۴/۷  (±۹۳/۱) بود؛ از مجموع ۲۳۴ بیمار، ۱۶۱ نفر (۶۸.۸%) تبعیت بالا نشان دادند. میانگین نمره عدم قطعیت  ۵۳/۸۵ (±۳۷/۱۸) بود. در تحلیل های تک متغیره و چندمتغیره، عدم قطعیت بیشتر (p<۰.۰۰۱) و داشتن درآمد خانواده کمتر از حد کفاف (p=۰.۰۱۷) با تبعیت کمتر دارویی مرتبط بودند. عدم قطعیت در بیماری به عنوان مهم ترین پیش بینی کننده کاهش تبعیت دارویی شناسایی شد. نتیجه گیری: با توجه به نتایج مطالعه، تبعیت از درمان دارویی در اغلب بیماران مبتلا به سرطان پستان در سطح بالایی بود. با این حال، سطح بالاتر عدم قطعیت در بیماری و درآمد ناکافی به طور معناداری با کاهش تبعیت از درمان همراه بود. این یافته ها نشان می دهد که مداخلات آموزشی و حمایتی باید بر کاهش عدم قطعیت بیماران و حمایت از گروه های دارای محرومیت اقتصادی متمرکز شود.

کلیدواژه ها:

Breast cancer ، Illness uncertainty ، Medication adherence ، تبعیت از درمان ، عدم قطعیت در بیماری ، سرطان پستان