ارزیابی طرح های تفصیلی و تاثیر آن بر الگوی رشد شهری: چالش ها و راهبردها

طرح های تفصیلی به عنوان ابزارهای کالبدی-حقوقی اجرایی کردن اهداف کلان طرح های جامع شهری،نقش تعیین کننده ای در شکل دهی به الگوی رشد و توسعه فیزیکی شهرها دارند. این پژوهش با هدف بررسی و ارزیابی تاثیرات این طرح ها بر الگوی رشد شهری انجام شده است. روش تحقیق حاضر، توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر مطالعه اسناد کتابخانه ای و منابع معتبر است. یافته ها نشان می دهد که اگرچه طرح های تفصیلی با تعیین کاربری اراضی، شبکه معابر و تراکم های ساختمانی، قاعدتا باید به رشد هوشمند، درون زا و پایدار شهرها بینجامند، اما در عمل، به دلایلی همچون ناکافی بودن مطالعات پایه، ضعف در پیش بینی نیازهای آینده، عدم انعطاف پذیری کافی، و مهم تر از همه، فقدان ارزیابی مستمر و نظام مند، اغلب به تشدید پراکنده رویی شهری، نابودی اراضی کشاورزی پیرامونی، و ایجاد شکاف بین طرح و واقعیت انجامیده اند. این مقاله نتیجه می گیرد که استقرار نظام «ارزیابی راهبردی محیطی» و «ارزیابی اثرات» برای طرح های تفصیلی، بازنگری دوره ای مبتنی بر پایش، و تقویت رویکردهای مشارکتی، می تواند نقش این طرح ها را در هدایت الگوی رشد شهری به سمت پایداری تقویت نماید.

کلیدواژه ها:

طرح تفصیلی ، الگوی رشد شهری ، پراکنده رویی ، توسعه درون زا ، ارزیابی طرح ، پایداری شهری