تاثیر شیوه های نوین تربیتی معلمان بر رشد مسئولیت پذیری و خود کنترلی دانش آموزان

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر شیوه های نوین تربیتی معلمان بر رشد مسئولیت پذیری و خودکنترلی دانش آموزان انجام شد. در دنیای پرشتاب امروز، که چالش های پیچیده ای پیش روی نظام های آموزشی قرار دارد، تربیت نسلی توانمند، مسئولیت پذیر و دارای خودکنترلی کافی، از مهم ترین رسالت های آموزش وپرورش محسوب می شود. روش پژوهش توصیفی-همبستگی (پیمایشی) با رویکرد کمی بوده است. جامعه آماری شامل کلیه معلمان و دانش آموزان مقطع متوسطه اول و دوم در شهرکرمان بوده و نمونه ای متشکل از ۳۵۰ دانش آموز و ۷۰ معلم با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای تصادفی انتخاب شدند. ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه استاندارد مسئولیت پذیری (مثلا مقیاس ریور و همکاران، ۱۹۹۸)، پرسشنامه خودکنترلی (مانند پرسشنامه خودکنترلی تانگنی و همکاران، ۲۰۰۴) و پرسشنامه شیوه های نوین تربیتی معلمان (محقق ساخته با رویکرد رویکردهای فعال، مشارکتی و مبتنی بر کوچینگ) بود. تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS و آزمون های آماری همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه صورت گرفت. یافته ها نشان داد که بین به کارگیری شیوه های نوین تربیتی معلمان (مانند تفویض اختیار، بازخورد سازنده، و استفاده از روش های اکتشافی) و سطوح بالاتر مسئولیت پذیری و خودکنترلی دانش آموزان همبستگی مثبت و معناداری وجود دارد. به طور خاص، متغیر شیوه های نوین تربیتی توانست درصد قابل توجهی از واریانس هر دو متغیر وابسته (مسئولیت پذیری و خودکنترلی) را تبیین کند. نتایج حاکی از آن است که استفاده از رویکردهای فعال و سازنده گرا در کلاس درس، نقش محوری در تقویت مهارت های حیاتی نظیر برنامه ریزی، پایبندی به تعهدات و تنظیم هیجانات در دانش آموزان دارد. این پژوهش بر ضرورت بازنگری در رویکردهای سنتی تدریس و ترویج فرهنگ مشارکت فعال دانش آموزان در فرآیند یاددهی-یادگیری تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

شیوه های نوین تربیتی ، مسئولیت پذیری ، خودکنترلی ، یادگیری مشارکتی ، آموزش و پرورش