تحلیل هم افزایی خدمات شهری و توسعه گیاهان دارویی در چارچوب اهداف توسعه پایدار (SDG۱۱) شهرداری ایلام”

عنوان این پژوهش “تحلیل هم افزایی خدمات شهری و توسعه گیاهان دارویی در چارچوب اهداف توسعه پایدار (SDG۱۱) شهرداری ایلام” با هدف بررسی عمیق پیوند استراتژیک میان برنامه های خدمات شهری موجود و ظرفیت های بالقوه توسعه گیاهان دارویی بومی، به منظور دستیابی به سیاست های پایداری سبز و اهداف توسعه پایدار شماره ۱۱ سازمان ملل (شهرهای پایدار و جوامع فراگیر، ایمن و تاب آور) در شهر ایلام صورت گرفته است. اهمیت این موضوع از آنجاست که شهرهای معاصر با چالش های فزاینده ای نظیر آلودگی هوا، کاهش تنوع زیستی، بحران های سلامت عمومی و نیاز به تاب آوری در برابر تغییرات اقلیمی مواجه هستند، که راه حل های نوآورانه و یکپارچه را طلب می کند. این تحقیق با رویکردی تحلیلی-سیاستی و مدل سازی اجرایی، به شناسایی و تبیین فرصت ها، چالش ها و راهکارهای هم افزایی بین این دو حوزه می پردازد تا نه تنها کارایی خدمات شهری افزایش یابد، بلکه ارزش های زیست محیطی و بهداشتی نیز بهینه شوند. روش شناسی پژوهش بر پایه تحلیل دقیق اسناد بالادستی و برنامه های عملیاتی شهرداری ایلام، شامل طرح های جامع و تفصیلی، و مقررات مرتبط با فضای سبز و مدیریت شهری استوار است. این مرحله با تکمیل مصاحبه های عمیق و نیمه ساختاریافته با مدیران و کارشناسان کلیدی حوزه خدمات شهری، فضای سبز، و برنامه ریزی شهری، به منظور استخراج دیدگاه ها، تجربیات و چالش های عملیاتی، غنا یافته است. در مرحله تحلیل داده ها، از دو ابزار تحلیلی قدرتمند مدل SWOT برای ارزیابی جامع نقاط قوت و ضعف داخلی (مانند منابع و زیرساخت ها) و فرصت ها و تهدیدات خارجی (مانند سیاست های ملی و تغییرات آب و هوایی) مرتبط با توسعه گیاهان دارویی در بستر خدمات شهری استفاده شده است. علاوه بر این، مدل ISM (مدل سازی ساختاری تفسیری) برای شناسایی و تحلیل روابط متقابل و ساختاری پیچیده میان عوامل موثر و ذی نفعان در این فرآیند به کار رفته است. این ابزارهای تحلیلی امکان درک عمق روابط علی و معلولی و اولویت بندی استراتژی های کلیدی را فراهم می آورند. خروجی نهایی این پژوهش، تدوین یک نقشه راه استراتژیک و عملیاتی برای «اکوشهر ایلام» است که در آن، توسعه فضای سبز با محوریت کاشت و مدیریت پایدار گیاهان دارویی نه تنها به عنوان یک عنصر زیبایی شناختی، بلکه به عنوان یک زیرساخت حیاتی برای ارتقاء سلامت جسم و روان شهروندان، افزایش تنوع زیستی محلی، بهبود کیفیت هوا و آب، و افزایش تاب آوری محیطی شهری در برابر تنش های محیطی در نظر گرفته شده است. این نقشه راه جامع، چارچوبی منسجم و قابل اجرا برای ادغام پایدار اکوسیستم های طبیعی با سیستم خدمات شهری ارائه می دهد و می تواند راهنمای سیاست گذاران و برنامه ریزان برای خلق شهری سبزتر، سالم تر، اقتصادی تر و متناسب با چالش های زیست محیطی قرن بیست و یکم در ایلام باشد. این هم افزایی استراتژیک به شهر ایلام کمک می کند تا گام های موثری در راستای تحقق SDG ۱۱ برداشته و الگویی پیشرو برای سایر شهرهای کشور در زمینه توسعه شهری پایدار و مبتنی بر طبیعت ارائه دهد.

کلیدواژه ها:

هم افزایی خدمات شهری ، گیاهان دارویی ، توسعه پایدار ، SDG۱۱ ، شهرداری ایلام ، اکوشهر ، نقشه راه استراتژیک ، تحلیل سیاست ، مدل سازی اجرایی