بررسی تاثیرساختارهای امنیتی آسیای مرکزی و جنوب غرب آسیا برامنیت ملی افغانستان(۲۰۲۱-۲۰۰۱)

چکیدهافغانستان به عنوان کشوری میان منطقه ای، درتقاطع دومجتمع امنیتی آسیای مرکزی وجنوب غرب آسیا قرار دارد؛ جایی که توزیع قدرت منطقه ای به ترتیب دراختیار روسیه وایالات متحده آمریکا است، این موقعیت ژئوپلیتیکی خاص باعث شده افغانستان همواره درمعرض تاثیرمستقیم سیاست ها، رقابت ها ونفوذ امنیتی این دو بازیگر قرارگیرد. هدف این پژوهش، بررسی نحوه تعامل افغانستان با این دومنطقه و ارزیابی تاثیرات سیاست های روسیه وآمریکا برامنیت ملی آن است، سوال اصلی پژوهش این است که چگونه توزیع قدرت میان روسیه درآسیای مرکزی وآمریکا درخاورمیانه، برامنیت ملی افغانستان طی سال های ۲۰۰۱ تا ۲۰۲۱ تاثیرگذاشته است؟روش مقاله پژوهش با توجه به ماهیت موضوع آن تحلیلی – توصیفی و مبتنی بر بهره گیری از داده های مدون است، یافته های پژوهش نشان دادکه تاثیرات ساختاری مجتمع امنیتی منطقه ای بر امنیت ملی افغانستان عمیق بوده است، تعاملات افغانستان باکشورهای آسیای مرکزی وخاورمیانه نقش مهمی درتاثیرگذاری بر امنیت به افغانستان ایفاکرده اند، وابستگی امنیتی افغانستان به رقابت های قدرت های جهانی در دومجتمع امنیتی، به ویژه درمیان روسیه وآمریکا، مشکلات زیادی برای روند دولت سازی وملت سازی افغانستان به وجود آورده است. علاوه بر این، ضعف درنهادینه سازی همکاری های منطقه ای درسیاست خارجی افغانستان و ناهماهنگی های منطقه ای باعث شده که منافع متناقض بازیگران خارجی درسطح منطقه ای بر فرآیند وحدت ملی و تثبیت نهادهای امنیتی وسیاسی افغانستان تاثیرمنفی بگذارد، این چالش ها درنهایت به تضعیف اقتدار دولت مرکزی و افزایش فعالیت گروه های مسلح غیردولتی منجر شده اند.

کلیدواژه ها:

افغانستان ، امنیت ملی ، مجتمع های امنیتی منطقه ای ، روسیه ، آمریکا