از دل تفاوت ها: واکاوی پدیدارشناختی تجربه زیسته هویت زوجی در ازدواج های بین فرهنگی

هدف: با افزایش ازدواج های بین فرهنگی، شکل گیری هویت زوجی به عنوان سازه ای روانی اجتماعی پیچیده تر شده است؛ زیرا این فرایند حاصل تعامل عاملیت زوجین و ساختارهای اجتماعی است. با توجه به خلا پژوهشی در ایران، این مطالعه با هدف بررسی تجربه زیسته زوج های بین فرهنگی و تبیین چگونگی شکل گیری، تحول و تثبیت هویت زوجی در این روابط انجام شد.روش: پژوهش با رویکرد کیفی و روش پدیدارشناسی تفسیری انجام گرفت. جامعه پژوهش شامل زنان و مردان متاهل ساکن تهران بود که بین سال های ۱۴۰۱ تا ۱۴۰۳ تجربه ازدواج بین فرهنگی داشتند. با نمونه گیری هدفمند و حداکثر تنوع، ۳۳ مشارکت کننده انتخاب شدند. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته عمیق گردآوری و بر اساس پروتکل اسمیت و همکاران (۲۰۰۹) تحلیل شد.یافته ها: تحلیل داده ها به استخراج ۷۰ مفهوم اولیه، ۲۰ زیرمقوله و چهار مقوله اصلی انجامید: مواجهه با تفاوت های فرهنگی، پدیداری هویت زوجی سیال، تحول هویت زوجی و خلق روایت مشترک، و راهبردهای مدیریت تعارض و تحکیم انسجام هویت زوجی. نتایج نشان داد زوج ها در مواجهه با تفاوت های فرهنگی، از طریق گفت وگوی دیالکتیکی، بازآفرینی روایت زندگی، خلق زبان نمادین و مرزبندی روانی، جهان زیست مشترکی را شکل می دهند.نتیجه گیری: هویت زوجی در ازدواج های بین فرهنگی سازه ای ایستا نیست، بلکه فرایندی سیال و زمینه مند است که در تعامل مستمر با تفاوت ها ساخته و بازسازی می شود. چارچوب تحلیلی ارائه شده، مبانی نظری مشاوره و آموزش خانواده را تقویت کرده و بر ضرورت مداخلات فرهنگ محور با تاکید بر گفت وگوی بین فرهنگی، انعطاف پذیری و تاب آوری رابطه ای تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

ازدواج بین فرهنگی ، هویت زوجی ، پدیدارشناسی تفسیری