هماهنگی مالی و امنیتی در تدارکات و خرید تجهیزات آتش نشانی: مطالعه راهبردی در شهرداری اراک

فرآیند تدارکات تجهیزات آتش نشانی از خودروهای نجات گرفته تا لباس های مقاوم در برابر حرارت، دستگاه های تنفسی و تجهیزات شیمیایی یکی از حساس ترین و پرهزینه ترین حلقه های زنجیره مدیریت بحران شهری است. در شهرداری اراک، این فرآیند سالانه بار مالی بالغ بر ۳.۴ میلیارد تومان را تحمیل می کند. با این حال، سیستم فعلی تدارکات دچار شکاف ساختاری بین واحد امور مالی و واحد حراست است: امور مالی مسئولیت کنترل هزینه، مناقصه و پرداخت را بر عهده دارد، در حالی که حراست از دارایی ها تنها پس از تحویل به انبار آغاز می شود. این انفصال منجر به ریسک های چندگانه از جمله تخلف در خرید، دستکاری قیمت، سرقت در حمل ونقل و مدیریت نادرست انبار می شود. این پژوهش با رویکرد کیفی-ترکیبی و به روش مطالعه موردی فرآیندمحور، به تحلیل دقیق فرآیند تدارکات آتش نشانی در شهرداری اراک طی سال های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۴ پرداخته است. داده ها از طریق مصاحبه با ۱۴ خبره کلیدی (از جمله مدیران مالی، حراست، آتش نشانی و تدارکات)، تحلیل ۳۶ پرونده خرید و بازرسی فیزیکی از ۵ انبار جمع آوری شده اند. یافته ها نشان می دهند که تنها ۱۸٪ از خریدها با حضور نماینده حراست انجام شده اند، ۴۳٪ از تجهیزات در انبارهای فاقد سیستم کنترل دسترسی نگهداری می شوند، و هیچ سیستمی برای ردیابی تجهیزات از مرحله سفارش تا تحویل وجود ندارد. بر این اساس، یک چارچوب یکپارچه تدارکات امن-شفاف (Secure-Transparent Procurement Framework – STPF) طراحی شده است که شامل سه مولفه کلیدی همکاری سه جانبه در فرآیند خرید، سیستم ردیابی هوشمند دارایی ها (AITS) و انبارهای امنیتی استاندارد است. این چارچوب نه تنها با قانون مناقصات عمومی، آیین نامه حراست شهرداری ها و دستورالعمل های سازمان حسابرسی کشور همسو است، بلکه می تواند ضمن کاهش ۲۰ تا ۲۵٪ ریسک تخلف، شفافیت مالی و امنیت فیزیکی را در کل زنجیره تدارکات تضمین کند.

کلیدواژه ها:

تدارکات آتش نشانی ، هماهنگی مالی-امنیتی ، شهرداری اراک ، کنترل داخلی ، ردیابی دارایی ، انبار امن ، حکمرانی تدارکات