تحلیل چالش های سیستم حسابداری شهرداری رشت در راستای پیاده سازی استانداردهای حسابداری دولتی

تحول در نظام حسابداری بخش عمومی، به ویژه در سازمان های محلی مانند شهرداری ها، یکی از الزامات اصلی حکمرانی خوب، پاسخگویی مالی و تصمیم گیری مبتنی بر شواهد است. در ایران، پیاده سازی استانداردهای حسابداری دولتی (Governmental Accounting Standards) بر اساس الزامات قانون مدیریت خدمات کشوری (۱۳۸۶) و آیین نامه های سازمان حسابرسی کشور، به عنوان چارچوبی راهبردی برای شفاف سازی، یکپارچه سازی اطلاعات مالی و ارتقای عملکرد سازمان های عمومی تدوین شده است. این استانداردها که بر پایه اصول حسابداری تعهدی (Accrual Accounting) استوارند، فراتر از ثبت جریانات نقدی عمل کرده و به انعکاس واقع بینانه تر وضعیت مالی، دارایی ها، بدهی ها و هزینه های بلندمدت می پردازند. با این حال، اجرای این استانداردها در سطح شهرداری های ایران به ویژه شهرداری های متوسط مانند رشت با چالش های ساختاری، فنی، انسانی و فرهنگی عمیقی همراه بوده است. این پژوهش با روش کیفی و با استفاده از رویکرد مطالعه موردی، به تحلیل جامع چالش های سیستم حسابداری شهرداری رشت در راستای انطباق با استانداردهای حسابداری دولتی می پردازد. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۲ نفر از کارشناسان مالی و حسابداری شهرداری، مشاهده مستقیم فرآیندهای داخلی، و تحلیل محتوای اسناد رسمی (صورت های مالی، گزارش های حسابرسی داخلی و خارجی، دستورالعمل های مالی و بودجه های برنامه ای سال های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۳) جمع آوری شده اند. یافته ها نشان می دهد که چالش های اساسی در سه سطح فنی، سازمانی و انسانی قابل دسته بندی هستند: (۱) عدم انطباق سیستم حسابداری جاری با اصول حسابداری تعهدی، (۲) ضعف در زیرساخت های فناوری اطلاعات و فقدان یکپارچگی بین سامانه های مالی، خرید، منابع انسانی و طرح های عمرانی، (۳) کمبود نیروی متخصص آگاه به استانداردهای جدید و مقاومت فرهنگی در برابر تغییر، (۴) فقدان سازوکارهای نظارتی موثر و ساختارهای تصمیم گیری مبتنی بر اطلاعات استانداردشده. در پایان، پیشنهاداتی چندبعدی برای راه اندازی یک چارچوب یکپارچه حسابداری تعهدی، به روزرسانی نرم افزارهای مالی، طراحی سیستم های نظارت داخلی هوشمند، و تقویت ظرفیت های انسانی ارائه شده است. این پیشنهادات نه تنها به شهرداری رشت کمک می کنند تا در مسیر انطباق با استانداردهای ملی قرار گیرد، بلکه می توانند به عنوان الگویی برای شهرداری های مشابه در سراسر کشور مورد استفاده قرار گیرند.

کلیدواژه ها:

حسابداری دولتی ، استانداردهای حسابداری ، شهرداری رشت ، حسابداری تعهدی ، شفافیت مالی ، حکمرانی محلی ، اصلاحات مالی