.بررسی استفاده از مدل مارکوف در بررسی تغییرات طول دوره های خشک در استان سمنان,

سابقه و هدف: مشخصات اقلیمی (میانگین آب و هوا) استان سمنان به علت همجواری با کویر مرکزی ایران و دامنه جنوبی البرز دارای تنوع آب و هوایی زیادی بوده بطوری که با کاهش ارتفاع از شمال به سمت جنوب دما افزایش و مقدار بارندگی کاهش می یابد. آگاهی از توزیع احتمال وقوع بارندگی ، زمینه مناسبی را برای برنامه ریزی منابع آب و خاک و همچنین کنترل سیلاب و مدیریت فرسایش فراهم می آوردمواد و روشها:. صلاحیت الگوی زنجیره مارکوف برای برآورد تغییرات روزهای خشک و پهنه بندی احتمالاتی ( دسته بندی اراضی بر اساس کاربری) در بسیاری از استان ها نظیر استان کهگیلویه و بویراحمد مورد بررسی و ارزیابی قرار گرفته است در این مقاله نیز برای بررسی الگوی رفتاری طول دوره های خشک از داده های بارش روزانه برای کلیه ایستگاه سینوپتیک استان سمنان و تعدادی از ایستگاه های منتخب اقلیم شناسی و باران سنجی(۱۹۸۵ تا ۲۰۱۷) با استفاده از مدل الگوریتم توزیع تجربی زنجیره مارکوف انجام گرفته است.یافته ها: نتایج نشان داد که بیشترین فراوانی دوره های خشک بلند مدت (۳۰ روز و بیشتر)، در استان سمنان مربوط به ایستگاه حسینیان در جنوب شهرستان دامغان بوده است. و البته کمترین فراوانی نیز مربوط به ایستگاه های در مرز استان سمنان با استان مازندران و گلستان همچون ایستگاه رضوان و مجن در شمال غربی استان بوده است. برای ارزیابی چگونگی دوره های خشک، تداوم ، توالی و بازگشت و احتمال تکرار آنها از توزیع احتمالاتی مارکوف استفاده شد. نتایج حاصله نشان دهنده آن است که روش مارکوف، روشی نیرومند و توانمند در بررسی و پیش بینی زمان های خشک بوده و نتایج بسیار نزدیکی به زمان رخداد ارائه نموده است نتیجه گیری: . با استناد به اینکه در دهه های اخیر اقلیم استان سمنان به تبع اقلیم ایران به سمت افزایش دما و کاهش بارش و افزایش خشکی گزارش شده است با این وصف متغیرها و نتایج مورد بررسی حاکی از این است که کاهش میزان بارش و افزایش تعداد روز های خشک در اغلب نواحی استان سمنان کاملا مشهود است و دمای هوای کمینه و بیشینه روزانه نیز در سمت شمال شرق این استان، افزایش قابل توجهی بر قرار خواهد داشت.

کلیدواژه ها:

اقلیم شناسی' ، مدل مارکوف' ، نقشه های پهنه بندی' ، ایستگاه سینوپتیک' ، ' ، استان سمنان