اثربخشی درمان مبتنی بر خودشفقت ورزی بر معنای زندگی، سازگاری اجتماعی و سرسختی روان شناختی سالمندان

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر خودشفقت ورزی بر معنای زندگی، سازگاری اجتماعی و سرسختی روان شناختی سالمندان انجام شد. این مطالعه با توجه به رشد روزافزون جمعیت سالمندان و اهمیت مولفه های معنا، سازگاری و سرسختی در سلامت روان آنان طراحی شده است. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون–پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه سالمندان شهر کرمانشاه در سال ۱۴۰۳ بود که از میان آنان، ۴۰ نفر به شیوه نمونه گیری در دسترس انتخاب و سپس به صورت تصادفی ساده در دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه ۲۰ نفر) جایگزین شدند. برای سنجش متغیرهای پژوهش از پرسشنامه معنای زندگی استیگر و همکاران (۲۰۰۶)، پرسشنامه سازگاری اجتماعی بل (۱۹۴۵) و پرسشنامه سرسختی روان شناختی اهواز (۱۳۷۷)استفاده شد. گروه آزمایش طی هشت جلسه ۹۰ دقیقه ای تحت مداخله درمان مبتنی بر خودشفقت ورزی (بر اساس پروتکل گیلبرت، ۲۰۱۴) قرار گرفت و گروه کنترل هیچ مداخله ای دریافت نکرد. داده ها با استفاده از آمار توصیفی و تحلیل کوواریانس تک متغیری و چندمتغیری در نرم افزار SPSS-۲۷ تحلیل شدند. نتایج نشان داد که درمان مبتنی بر خودشفقت ورزی تاثیر معناداری بر تمامی متغیرهای پژوهش دارد (P<۰.۰۰۱). مقدارF به دست آمده برای«معنای زندگی» ۹۲۲.۲۷، برای «سازگاری اجتماعی» ۱۸۷۵.۴۹و برای «سرسختی روان شناختی» ۲۵۴.۴۸ بود. همچنین مجذور اتا نشان داد که این درمان بین ۰.۸۷ تا ۰.۹۸ از واریانس متغیرها را تبیین کرده است. به طور کلی یافته ها بیانگر آن است که مداخله خودشفقت ورزی می تواند به طور موثر موجب افزایش معنا، بهبود سازگاری اجتماعی و تقویت سرسختی روان شناختی سالمندان شود. این نتایج نشان دهنده کارآمدی بالای این رویکرد در ارتقای سلامت روان سالمندان و کاربرد آن در برنامه های مشاوره و مداخلات بالینی است.

کلیدواژه ها:

خودشفقت ورزی ، معنای زندگی ، سازگاری اجتماعی ، سرسختی روان شناختی ، سالمندان