ارزیابی اثرات زیست محیطی چرخه حیات خامه در صنایع لبنی مطالعه موردی: کارخانه پگاه لرستان

با توجه به افزایش نگرانی ها در مورد اثرات زیست محیطی صنایع غذایی ارزیابی اثرات زیست محیطی تولید محصولات لبنی به ویژه خامه اهمیت ویژه ای یافته است. تولید خامه به عنوان یکی از فرآورده های لبنی پرمصرف، می تواند تاثیرات قابل توجهی بر محیط زیست داشته باشد. هدف از این پژوهش ارزیابی اثرات زیست محیطی تولید خامه در مرز سیستم کارخانه با استفاده از روش ارزیابی چرخه حیات است. داده های مورد نیاز از طریق مصاحبه حضوری با پرسنل و داده برداری مستقیم در محیط کارخانه شیر پگاه لرستان جمع آوری شده است. محاسبات اثرات زیست محیطی خامه با استفاده از نرم افزار سیماپرو و روش CML-IA baseline V۳.۰۵/world۲۰۰۰ انجام گرفت. نتایج مطالعه نشان می دهد که در فرآیند تولید خامه شیر خام و برق مصرفی بالاترین میزان آلایندگی را در بیشتر دسته های اثر دارند. خامه ۲۰۰ گرمی چربی با تفاوت ناچیزی نسبت به خامه ۲۰۰ گرمی ۲۵٪ چربی در اغلب دسته های اثر بیشترین آلایندگی را دارد که علت آن مصرف بیشتر برق و گاز در فرآیند تولید است. همچنین در چهار دسته اثر شامل کاهش عوامل غیرزنده، کاهش عوامل غیر زنده سوخت فسیلی، پتانسیل گرمایش جهانی و تخلیه لایه اوزن به دلیل تولید پساب بیشتر توسط خامه ۲۰۰ گرمی چربی این نوع خامه آلایندگی زیست محیطی بیشتری را ایجاد می کند. نتایج این پژوهش نشان دهنده ضرورت توجه به بهینه سازی فرآیندهای تولید و کاهش مصرف انرژی در تولید محصولات لبنی است. پیشنهاد می شود که محققان و تولیدکنندگان با تمرکز بر فناوری های نوین و روش های پایدار به کاهش اثرات منفی زیست محیطی کمک کنند. همچنین تحقیقات آینده می توانند به بررسی تاثیرات زیست محیطی سایر محصولات لبنی و مقایسه آنها بپردازند تا راهکارهای موثرتری برای کاهش آلایندگی ارائه شود.

کلیدواژه ها:

اثرات زیست محیطی ، ارزیابی چرخه حیات (LCA) ، تولید ، خامه ، محصولات لبنی ، گرمایش جهانی