بررسی تاثیر متغیرهای کلان اقتصادی بر انتشار گاز CO۲ در کشورهای عضو منا

در سال های اخیر، انتشار CO۲ به یک نگرانی سراسری تبدیل شده و ازدیاد جمعیت، توسعه اقتصادی سریع و صنعتی شدن به آن دامن زده است. کشورهای منطقه منا نیز به عنوان بزرگ ترین تولیدکننده و صادرکننده سوخت های فسیلی در جهان و مشارکت عظیم در تغییرات آب وهوایی همواره موردتوجه بوده اند. از این رو، مطالعه حاضر کرده تا تاثیر متغیرهای کلان اقتصادی بر انتشار CO۲ در کشورهای عضو منا را موردبررسی قرار دهد. برای دستیابی به این هدف؛ داده های پانل سالانه از سال ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۳ برای ۱۹ کشور عضو منطقه منا جمع آوری شد. متغیرهای اصلی میزان سرانه انتشارCO₂ (وابسته)، نرخ شهرنشینی؛ کشاورزی؛ مصرف انرژی تجدیدپذیر؛ سرمایه گذاری مستقیم خارجی؛ سرانه مصرف اینترنت به عنوان جایگزینی برای فناوری اطلاعات و ارتباطات؛ تولید ناخالص داخلی و مجذور آن بودند که تمامی آن ها از بانک جهانی استخراج شدند. با توجه به اثرگذاری وقفه متغیر وابسته بر انتشار مجدد CO₂، روش گشتاورهای تعمیم یافته (GMM) به کار گرفته شد. نتایج آزمون هانسن و سارگان در هر دو برآوردگرDifference GMM وSystem GMM ؛ اعتبار ابزارها را تایید کردند. نتایج اصلی نشان داد که متغیرهای منتخب کلان اقتصادی تاثیر قابل توجهی بر انتشار CO₂ دارند. افزایش شهرنشینی، کشاورزی، سرمایه گذاری مستقیم خارجی،GDP ، (مصرف انرژی تجدیدپذیر) منجر به افزایش (کاهش) انتشار CO₂ می شوند. همچنین، رابطه بین GDP و انتشار CO₂ به صورت غیرخطی و معکوس تایید شد (معکوس منحنی U شکل).

کلیدواژه ها:

انتشار CO₂ ، کشورهای منا ، GDP ، منحنی کوزنتس ، GMM