چگونگی افزایش مشارکت کلامی دانش آموزان در موقعیت های ارزشیابی از طریق ایجاد احساس امنیت عاطفی در کلاس درس

چکیدهاین اقدام پژوهی با هدف افزایش مشارکت کلامی دانش آموزان در موقعیت های ارزشیابی و با محوریت ایجاد احساس امنیت عاطفی در کلاس پایه ی چهارم مدرسه غیردولتی دانش گستران شهر بجنورد، در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ و طی یک چرخه اقدام (شامل تشخیص مسئله، برنامه ریزی، اجرا، مشاهده و بازتاب) انجام شد. مسئله اصلی، کم حرفی، عدم تمایل به پاسخگویی شفاهی و اضطراب آشکار تعدادی از دانش آموزان به ویژه در موقعیت های پرسش و آزمون بود که عملکرد واقعی آنان را تحت تاثیر قرار می داد. شواهد موجود (مشاهدات مستقیم، بررسی پرونده ها و گفت وگو با همکاران) حاکی از آن بود که ترس از قضاوت، اشتباه کردن و از دست دادن اعتبار در جمع همکلاسی ها، از موانع اصلی مشارکت است. برای حل این مسئله، راهکارهای عملی در سه محور طراحی و اجرا شد: ۱) تغییر فضای روانی-عاطفی کلاس از طریق تقویت پیوندهای مثبت معلم-دانش آموز، استفاده از زبان حمایتی و پذیرش خطا به عنوان بخشی از فرآیند یادگیری. ۲) بازسازی روش های ارزشیابی شفاهی با به کارگیری تکنیک هایی مانند «زمان فکر»، پرسش از طریق ابزارهای غیرمستقیم (تخته های کوچک، کارت پاسخ)، و ارزشیابی در گروه های کوچک غیررسمی. ۳) توانمندسازی دانش آموزان از طریق تمرین نقش آفرینی، ارائه های بسیار کوتاه و تدریجی، و تفویض مسئولیت های کلامی ساده. یافته های حاصل از اجرای راهکارها نشان داد که پس از گذشت حدود سه ماه، شاهد افزایش قابل توجه دست بلندی برای پاسخگویی، کاهش محسوس علائم اضطراب در حین پرسش و بهبود کیفیت پاسخ های شفاهی در بیشتر دانش آموزان هدف بودیم. همچنین، فضای کلاس به سمت حمایت گری متقابل و مشارکت محوری سوق یافت. این پژوهش تاکید می کند که ایجاد امنیت روانی پیش نیاز اساسی برای بروز شایستگی های کلامی است و تغییر در روش های سنجش می تواند ابزار قدرتمندی برای تحقق این امنیت باشد. نتایج این اقدام پژوهی می تواند به عنوان الگویی برای همکاران در مواجهه با چالش های مشابه مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

اقدام پژوهی ، مشارکت کلامی ، امنیت عاطفی ، ارزشیابی ، اضطراب تحصیلی.