بهینه سازی ساختار نهادی و فرآیندهای سازمانی برای اجرای موثر پروژه های نوسازی شهری و تقویت منابع درآمدی شهرداری ها

نوسازی بافت های ناکارآمد شهری، به عنوان یکی از اولویت های اصلی توسعه پایدار در شهرهای ایران، نیازمند ساختار نهادی منسجم و فرآیندهای اداری کارآمد است تا اجرای پروژه ها را تسریع بخشد و همزمان منابع درآمدی پایدار شهرداری ها را تقویت کند. این مقاله چالش های کلیدی مانند ناهماهنگی بین سازمانی میان واحدهای مختلف شهرداری و نهادهای مرتبط، محدودیت های قانونی در آیین نامه های اجرایی، و ضعف در ابزارهای مالی برای بهره برداری از ارزش افزوده زمین را بررسی می کند. بر پایه تجربیات اخیر شرکت بازآفرینی شهری ایران در تخصیص بیش از پنجاه درصد اعتبارات عمرانی سال ۱۴۰۴ در نیمه نخست سال، و سیاست های تشویقی کالبدی ابلاغ شده توسط وزارت راه و شهرسازی شامل بسته نوزده بندی با مشوق هایی نظیر اعطای طبقه اضافی و کاهش عوارض، راهکارهایی عملی پیشنهاد می دهد. این راهکارها شامل تشکیل ستادهای هماهنگی یکپارچه در سطوح ملی و استانی، بهره گیری گسترده از مشارکت عمومی-خصوصی برای جلب انبوه سازان، دیجیتال سازی فرآیندهای صدور مجوز برای افزایش شفافیت و تسریع جریان کاری، و تمرکز بر رویکرد محله محور برای توانمندسازی ساکنان است. چنین رویکردهایی، الهام گرفته از مدل های موفق بانک جهانی در تامین مالی مبتنی بر ارزش افزوده زمین و مشارکت خصوصی، نه تنها کارایی اجرایی را ارتقا می بخشد، بلکه با ایجاد درآمد پایدار از پروژه های نوسازی، وابستگی شهرداری ها به منابع ناپایدار را کاهش داده و به توسعه متوازن شهری کمک می کند. در نهایت، این بهینه سازی نهادی و فرایندی، زمینه ساز کاهش آسیب های اجتماعی در محلات هدف و تحقق اهداف بازآفرینی پایدار خواهد بود.