دانش طبی در دیوان حزین لاهیجی

برخی شعرای پارسی علاوه بر علوم ادبی در برخی از علوم روزگار خود از قبیل فقه و کلام، عرفان و فلسفه، تاریخ و جغرافیا، طب و نجوم نیز از علما و دانشمندان معاصر خود بوده و با به کارگیری علوم مزبور، به ویژه علم طب، به آثار خویش، روح و لطافتی خاص بخشید ه اند. گروهی از این بزرگان نیز گرچه طبیب نبوده اند، با طبیبان حاذق زمان خود مجالست داشته و یا اینکه از نحوه طبابت مرسوم در آن دوران با خبر بوده اند؛ به طوری که تاثیر ژرف این دانش در اشعار نغزشان به خوبی تجلی کرده است. کاربرد اصطلاحات و موضوعات طبی توسط برخی شعرای فارسی زبان، افزوده بر آن که درونمایه شعر فارسی را غنی تر و خوانندگان را به مطالعه آثارشان راغب تر کرده، عرصه تحقیق و پژوهش در این زمینه را نیز بر اهل تحقیق، گسترده تر ساخته است. حزین لاهیجی از جمله شعرایی است که ضمن آشنایی کامل با رموز سخن و فنون ادبی، از مقدمات علم پزشکی و خواص گیاهان دارویی نیز آگاهی داشته است. در این جستار، سعی شده است تا با تفحص و جست و جو در مجموعه اشعار این شاعر بزرگ زبان فارسی مشخص شد که حزین لاهیجی در شعر خود به درمان بیماری های تب، زخم، داغ، رشته، صفرا، جنون، پریشانی دماغ، سودا، سردرد و شکستگی و نیز داروهایی چون کافور، بوی خوش، ریحان، زعفران، صندل، شیر، مومیایی اشاره کرده است.

کلیدواژه ها:

شعر فارسی ، حزین لاهیجی ، دانش اجتماعی ، طب