چالش های فراروی سالمندی

رشد سریع جمعیت سالمندی در ایران، در پی افزایش امید به زندگی و کاهش نرخ باروری، چالش های نوینی را در حوزه رفاه اجتماعی، سلامت جسمی و روانی و حکمرانی شهری ایجاد کرده است؛ به گونه ای که سهم افراد ۶۵ سال و بالاتر در کشور افزایش یافته و در برخی مناطق تهران مانند منطقه ۶ و اکباتان، نسبت جمعیت سالمند به حدود ۱۷ درصد رسیده است. این دگرگونی جمعیتی، بدون برنامه ریزی جامع، می تواند آسیب هایی مانند افت کیفیت زندگی، تشدید نابرابری دسترسی به خدمات، و افزایش فشار بر خانواده ها و نهادهای رفاهی را به همراه داشته باشد. مسائل محوری شامل سلامت روانی–اجتماعی سالمندان، پدیده سالمندآزاری، نقایص حسی و نیاز به مددکاری تخصصی، حفظ کرامت سالمندان، و تغییر نگرش عمومی نسبت به سالمندی است. از سوی دیگر، ضعف دانش تخصصی مراقبان و پرستاران سالمندان و کمبود آموزش های حرفه ای، کیفیت مراقبت را کاهش داده و ضرورت توانمندسازی این گروه را برجسته می سازد. راهبردهای پیشنهادی بر همکاری ساختاری میان دانشگاه و سازمان های رفاهی برای توسعه پژوهش های کاربردی، برگزاری کارگاه های آموزشی برای مراقبان، سنجش نگرش اجتماعی و برنامه های فرهنگ سازی، مشارکت دادن سالمندان در فضاهای اجتماعی، آماده سازی افراد میانسال برای دوران سالمندی، و همچنین مناسب سازی محیط شهری و خدمات اداری و رفاهی برای سالمندان تاکید دارد. در نهایت، ایجاد کارگروه مشترک برای پیگیری و اجرای این سیاست ها به عنوان سازوکار عملیاتی پیشنهاد می شود.

کلیدواژه ها:

سالمندی جمعیت ، حکمرانی شهری ، رفاه سالمندان ، سلامت روان سالمندان ، مناسب سازی محیط شهری