تاثیر آینده نگاری استراتژیک بر موفقیت توسعه محصول جدید با نقش میانجی مدیریت دانش و نوآوری باز

پویایی محیط های رقابتی و سرعت تحول فناوری موجب شده است که موفقیت در توسعه محصول جدید بیش از هر زمان دیگر به توانایی سازمان ها در پیش بینی آینده، بهره گیری از ظرفیت های دانشی و ایجاد تعاملات نوآورانه وابسته باشد. در چنین شرایطی، آینده نگاری استراتژیک به عنوان قابلیتی کلیدی در تحلیل تحولات آتی، طراحی سناریوهای راهبردی و جهت دهی به فعالیت های نوآورانه مطرح می شود؛ اما این قابلیت تنها زمانی می تواند به نتایج عملکردی منجر گردد که از طریق سازوکارهای درون سازمانی همچون مدیریت دانش و سازوکارهای بین سازمانی مانند نوآوری باز پشتیبانی شود. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر آینده نگاری استراتژیک بر موفقیت توسعه محصول جدید و تحلیل نقش میانجی مدیریت دانش و نوآوری باز انجام شده است تا به شکاف نظری موجود در ادبیات درباره سازوکارهای انتقال بینش های آینده نگرانه به عملکرد نوآورانه پاسخ دهد. این پژوهش از نوع کاربردی و از نظر روش شناسی، توصیفی-تحلیلی است و داده های آن از طریق پرسشنامه ای استاندارد و پنج گزینه ای از ۲۵۰ نفر از مدیران، کارشناسان R&D و متخصصان شرکت های فناورمحور گردآوری شد. تحلیل داده ها با استفاده از مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) و نرم افزار SmartPLS انجام گرفت. نتایج نشان داد آینده نگاری استراتژیک علاوه بر اثر مستقیم بر موفقیت توسعه محصول (β = ۰.۳۴)، از طریق مدیریت دانش (β = ۰.۱۸) و نوآوری باز (β = ۰.۲۰) نیز اثر غیرمستقیم و معنادار دارد و مجموع این مسیرها قدرت تبیین قابل توجهی برای عملکرد محصول ایجاد می کنند. ضریب تعیین ۰.۶۸ برای متغیر وابسته نشان دهنده توان بالای مدل در توضیح تغییرات موفقیت محصول است. تحلیل های انجام شده بیانگر آن است که آینده نگاری زمانی بیشترین اثربخشی را دارد که با ظرفیت های دانشی و همکاری های بیرونی تلفیق شود و بدون چنین بسترهایی نمی تواند نتایج نوآورانه را تضمین کند. این یافته ها بر ضرورت تقویت زیرساخت های مدیریت دانش، توسعه شبکه های همکاری و توجه جدی به راهبردهای آینده نگرانه در سازمان های فناورمحور تاکید دارند.

کلیدواژه ها:

آینده نگاری استراتژیک ، مدیریت دانش ، نوآوری باز ، توسعه محصول جدید