اصول مدیریت توسعه پایدار اجتماعی و دگرگونی اقتصادی

امروزه قدرت های اقتصادی بزرگ ترین بخش زندگی ما را تحت سیطره خود دارند، مهم ترین سوالی که پیش می آید این است که با استفاده از تئوری های اقتصادی معاصر، در چه سطحی می توان توسعه پایدار را تجزیه و تحلیل و اجرا کرد. تئوری ها و مفاهیم توسعه اقتصادی در قرن گذشته نمی توانست نیازهای انسانی را تامین کند و آن را تنها در زنجیره ای از مطالعات حمایت محیطی خلاصه می نمود. این مسائل موجب شد تا رویکردهای جدیدی ارائه شود و ماهیت تئوری اقتصادی و نقش و وظایف بالقوه آن برای حل مسائل مرتبط با وجود انسان انتقادی و بقای شهروندی تعریف شود. در ابتدای دهه ۱۹۹۰ بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی، گروه زیادی از کشورها با ویژگی خاص توسعه ای خود در دو گروه کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه تقسیم شدند. اگرچه این کشورها با اقتصاد به اصطلاح در حال تغییر، محدود به حوزه اقیانوس آرام می شدند ولی توجه کمتری به تجزیه و تحلیل ویژگی های خاص توسعه آنها در حاشیه رکود وضعیت اقتصادی می شد و نه تنها به تجزیه و تحلیل وضعیت آنها در بخش های مختلف تولید اقدام نمی شد بلکه وضعیت مصرف منابع طبیعی و آلودگی محیطی نیز مورد غفلت واقع شده بود. تغییر در جهت اقتصاد بازار که مبتنی بر سرمایه گذاری بخش خصوصی بود از طریق ساخت دهی مجدد اقتصاد کشورهای کمونیستی و تعدیل فعالیت های آنها دنبال می شد. تغییر سریع در جهت اقتصاد بازار، باز ساخت دهی اقتصادی، افزایش قیمت انرژی و منابع دیگر، بسیاری از مسائل جدی را در دهه های اخیر موجب شد، ولی افزایش مصرف منابع تجدیدپذیر از نقطه نظر پایداری تغییرات مثبتی در توسعه ایجاد کرد. هر چند مفهوم توسعه پایدار به قدر کافی روشن است لیکن تفسیر و تعریف واقعی توسعه پایدار مباحث زیادی را در خصوص مدل های پیشنهادی جدید توسعه پایدار اجتماعی و مدیریت آن، بوجود آورده است. و اگر مفاهیم توسعه پایدار بوسیله اصول جدید و پیش فرض های روش شناختی جدید تقویت شود، درک ماهیت پایداری و همراهی آن با تعریف جدید توسعه پایدار و معنی جدید مدیریت آن آسان تر خواهد بود. مقاله حاضر دو هدف را دنبال می کند: نخست تشریح محتوی مدیریت توسعه اقتصادی از نگاه اجتماعی و اکولوژیکی، و دوم، تبیین اصول تئوریکی و ارائه فهم بیشتر از آن. از آن جا که محتوی شاخص های محیطی، شامل مفاهیم قلمرو اکولوژیکی و آثار زیست محیطی است، و مسائل محیطی از دیدگاه تناسب آن با تصمیم گیری در مباحث پایداری توسعه اقتصادی نیز در مقاله حاضر به تفصیل بررسی می شود.