چارچوب مدیریت تغییر برای پیاده سازی سیستم های نظارت هوشمند در شرکت های بیمه: نقش رهبری و استراتژی های مشارکت ذی نفعان

تحول دیجیتال و گسترش فناوری های هوشمند در دهه اخیر، صنعت بیمه را در معرض دگرگونی بنیادین در سازوکارهای نظارتی قرار داده است. ظهور سیستم های نظارت هوشمند مبتنی بر هوش مصنوعی و تحلیل داده های کلان، ظرفیت نهادهای بیمه ای برای شناسایی زودهنگام ریسک ها و افزایش شفافیت را به طور چشمگیری ارتقا داده است. بااین حال، پیاده سازی این سیستم ها نه تنها مستلزم تغییر فناورانه، بلکه نیازمند تحول فرهنگی، ساختاری و رفتاری در نهادهای نظارتی و شرکت های بیمه است. در این میان، رهبری تحول آفرین و مشارکت موثر ذی نفعان از عوامل کلیدی در مدیریت موفق این تغییر به شمار می روند. پژوهش حاضر با درک این ضرورت، به دنبال طراحی چارچوبی مفهومی برای مدیریت تغییر در پیاده سازی نظارت هوشمند در صنعت بیمه ایران است. این مطالعه با رویکرد کیفی اکتشافی و بر اساس تحلیل مضمون انجام شده است. داده های پژوهش از طریق ۲۲ مصاحبه نیمه ساختاریافته با مدیران نهاد ناظر، مدیران فناوری و ریسک شرکت های بیمه، و کارشناسان حوزه تحول دیجیتال گردآوری گردید. مصاحبه ها پس از رونویسی کامل، با استفاده از نرم افزار MAXQDA ۲۰۲۲ مورد تحلیل قرار گرفتند. تحلیل داده ها بر پایه مدل شش مرحله ای Braun & Clarke (۲۰۰۶) انجام شد. به منظور اعتباربخشی به نتایج، از معیارهای لینکلن و گوبا (۱۹۸۵) شامل قابلیت اطمینان، انتقال پذیری، وابستگی و تاییدپذیری استفاده گردید. در نهایت، ۵ مضمون اصلی و ۱۵ مضمون فرعی شناسایی شد که نمایانگر ابعاد کلیدی مدیریت تغییر در پروژه های نظارت هوشمند است. یافته های پژوهش نشان دادند که رهبری تحول آفرین نقش محوری در هدایت و تثبیت فرآیند تغییر ایفا می کند. رهبران الهام بخش از طریق توانمندسازی کارکنان، ارتباط موثر و ترسیم چشم انداز مشترک، مقاومت در برابر فناوری های جدید را کاهش می دهند. همچنین، مشارکت فعال ذی نفعان شامل شرکت های بیمه، واحدهای فناوری و نهادهای نظارتی، از مهم ترین عوامل موفقیت در پیاده سازی سیستم های نظارت هوشمند شناخته شد. مضامین مرتبط با آمادگی سازمانی، فرهنگ یادگیرنده، و پایش مستمر تغییر نیز نشان دادند که پایداری تحول مستلزم وجود زیرساخت داده ای قوی و نظام بازخورد منظم است.

کلیدواژه ها:

مدیریت تغییر ، رهبری تحول آفرین ، مشارکت ذی نفعان ، نظارت هوشمند ، صنعت بیمه ، تحلیل مضمون