مقایسه نیمرخ روانی_شناختی والدین با و بدون کودکان کم توان ذهنی براساس خودتنظیمی تفکر خلاق و جهت گیری هدف در شهر اردبیل در سال ۱۴۰۰

هدف پژوهش حاضر مقایسه نیمرخ روانی شناختی والدین با و بدون کودکان کم توان ذهنی براساس خود تنظیمی، تفکر خلاق و جهت گیری هدف در شهر اردبیل در سال ۱۴۰۰ بود. روش مورد استفاده در این پژوهش از نوع علی-مقایسه ای است و جامعه آماری پژوهش مشتمل بر کلیه والدین کودکان کم توان ذهنی شهر اردبیل مراجعه کننده به مدارس استثنایی در سطح شهر اردبیل در سال ۱۳۹۹ بود و روش نمونه گیری این پژوهش به صورت تصادفی سیستماتیک بود. به این صورت که از بین والدین کودکان کم توان ذهنی مدارس استثنایی شهر اردبیل تعداد ۱۰۰ نفر انتخاب شد و سپس ۱۰۰ نفر نیز از از لحاظ ویژگی های جمعیت شناختی با گروه مادران دارای فرزند کم توان ذهنی تطبیق داده شدند. برای گردآوری داده ها از پرسشنامه های راهبردهای خودتنظیمی میلر و براون، خلاقیت تورنس و جهت گیری هدف الیوت و مک گریگور استفاده شده است. برای تجزیه و تحلیل داده ها از نرم افزار SPSS۲۰ و با آزمون های تحلیل واریانس چند متغیر (MANOVA) استفاده شده است. یافته ها نشان داد که ابعاد خودتنظیمی اجرا و برنامه ریزی و تحقیق و ارزیابی در بین والدین با کودکان عادی به طور معنی داری بالاتر از والدین با کودکان کم توان ذهنی می باشد. که نمره کل خودتنظیمی والدین کودکان عادی (۱۸۴/۱۸ و ۱۶/۶۱) و والدین دارای کودکان کم توان ذهنی (۱۰۵/۷۸ و ۱۴/۳۶) است. ابعاد تفکر خلاق، سیاسی، انعطاف پذیری و بسط با جزئیات در والدین با و بدون کودکان کم توان ذهنی متفاوت است و طبق نتایج ابعاد تفکر خلاق، سیاسی، انعطاف پذیری و بسط با جزئیات در بین والدین با کودکان عادی به طور معنی داری بالاتر از والدین با کودکان کم توان ذهنی است و طبق نتایج بعدهای تسلط، گرایش و عملکرد، گرایش در بین والدین با کودکان عادی به طور معنی داری بالاتر از والدین با کودکان کم توان ذهنی است و نمره کل تفکر خلاق والدین کودکان عادی (۱۳۳/۰۰ و ۱۹/۷۴) و والدین دارای کودکان کم توان ذهنی (۱۱/۳۳ و ۸۱/۳۰) است. بعدهای تسلط، اجتناب و عملکرد، اجتناب در بین والدین با کودکان کم توان ذهنی به طور معنی داری بالاتر از والدین با کودکان عادی است و نمره کل جهت گیری هدف والدین کودکان عادی (۴۴/۱۵ و ۱۰/۳۹) و والدین دارای کودکان کم توان ذهنی (۲۲/۱۳ و ۴/۹۹) است. نتایج به دست آمده حاکی از پایین بودن متغیرهای مورد مطالعه در والدین با کودکان کم توان ذهنی بوده و نیازمند برنامه های به منظور افزایش و بهبود این متغیرها است و والدین کودکان کم توان ذهنی به دلیل ضعف در مهارت های خودتنظیمی و توانمندی پایین تر در به کارگیری تفکر خلاق از استعداد بیشتری برای آسیب پذیری روانشناختی برخوردارند. علاوه بر این، تسلط، احتناب و عملکردی مبتنی بر احتناب به ناکارآمدی جهت گیری هدف در پاسخ به موقعیت منجر می شود.

کلیدواژه ها:

نیمرخ روانی_شناختی ، کودکان کم توان ذهنی ، خودتنظیمی ، تفکر خلاق ، جهت گیری هدف