تبیین روان شناختی و اجتماعی ادراک خیانت و نقش آن در شکل گیری انواع بیوفایی زناشویی

خیانت پدیده ای پیچیده و تاثیرگذار در روابط زوجین است که همواره ثبات زندگی مشترک را تهدید کرده و یکی از چالش برانگیزترین مسائل در فرآیند درمان زوجها به شمار می رود. با اینکه بیشتر زوجها در روابط متعهدانه خود قواعدی آشکار یا پنهان درباره خیانت دارند، اما نگاه آنها به خیانت یکسان نیست و تفاوت در نگرش ها می تواند منشا تعارض و سردرگمی در روابط زناشویی شود. این پژوهش با هدف تبیین روان شناختی و اجتماعی ادراک خیانت و نقش آن در شکل گیری انواع بیوفایی زناشویی انجام شد. روش مطالعه، ترکیبی (کمی کیفی) بود. در بخش کمی ۲۸۵ نفر از مراجعان به دادگاه های خانواده (۷۶ زن با میانگین سنی ۳۲.۳ سال و ۲۰۹ مرد با میانگین سنی ۳۷.۴ سال) به صورت در دسترس انتخاب شدند. در بخش کیفی نیز ۲۰ نفر از مشارکت کنندگان به صورت داوطلبانه در مصاحبه های عمیق شرکت کردند. نتایج کمی نشان داد که نگرش به خیانت با عواملی همچون وضعیت رابطه، سابقه خیانت در خانواده، تجربه فردی و برخی متغیرهای جمعیت شناختی رابطه معنادار دارد. از میان این عوامل، وضعیت رابطه بیشترین تاثیر و تجربه فردی کمترین تاثیر را بر نگرش به خیانت داشت. در بخش کیفی نیز مشخص شد که تعریف افراد از خیانت به شدت تحت تاثیر زمینه های اجتماعی، فرهنگی و شخصی است و تعریف یکسانی از خیانت ارائه نمی شود. همچنین، مشارکت کنندگان گسترش مفهوم خیانت به عرصه هایی مانند ارتباطات سایبری را تایید کردند. یافته های این پژوهش نشان می دهد که خیانت مفهومی چند بعدی و نسبی است که درک آن بدون توجه به بافت های زمینه ای ممکن نیست. با توجه به گستردگی این مفهوم و پیامدهای آن بر روابط زوجین، پیشنهاد می شود مطالعات عمیق تری در میان اقشار مختلف جامعه انجام گیرد و عوامل زمینه ای بیشتری در پژوهش های آتی مدنظر قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

بیوفایی ، نگرش به خیانت ، عوامل زمینه ای ، مفهوم سازی