بهینه سازی مکان یابی انبارهای ظرفیت دار با استفاده از الگوریتم کلونی مورچگان و خوشه بندی تقاضا

مسئله مکان یابی انبارها یکی از موضوعات کلیدی و راهبردی در طراحی شبکه های لجستیک و مدیریت زنجیره تامین است. با توجه به توزیع نامتوازن و پراکندگی جغرافیایی تقاضا در کشور، تعیین مکان بهینه انبارها در شبکه توزیع می تواند نقش تعیین کننده ای در کاهش هزینه های حمل ونقل، افزایش بهره وری عملیاتی و بهبود سطح خدمت دهی داشته باشد. در این پژوهش، یک مسئله مکان یابی انبارهای ظرفیت دار در قالب یک چارچوب ترکیبی داده محور و فراابتکاری ارائه می شود که شامل الگوریتم کلونی مورچگان (ACO)، خوشه بندی K-means و تولید داده مبتنی بر خوشه های جمعیتی است. هدف اصلی مدل، بهینه سازی ساختار شبکه توزیع با درنظر گرفتن عواملی مانند ظرفیت انبارها، فعال یا غیرفعال سازی انبارها بر اساس تراکم جمعیتی، تخصیص بهینه مشتریان به انبارها، و پیشنهاد مکان های جدید برای احداث انبار در نواحی پرتراکم می باشد. روش تحقیق حاضر از نوع توسعه ای کاربردی است و قابلیت پیاده سازی بر اساس داده های واقعی سازمانی را دارد. نتایج پژوهش نشان می دهد که استفاده هم زمان از روش های داده محور و الگوریتم های فراابتکاری می تواند در مواجهه با مسائل پیچیده و سخت شبکه های توزیع، منجر به کاهش قابل توجه هزینه ها و افزایش کارایی شود. همچنین الگوریتم ترکیبی ارائه شده توانایی حل مسائل بزرگ مقیاس با ابعاد گسترده را داشته و راه حل های نزدیک به بهینه ارائه می دهد که می تواند در تصمیم گیری های مدیریتی و حل مسائل سازمانی با ریسک کمتر مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

مکان یابی انبارهای ظرفیت دار ، الگوریتم کلونی مورچگان(ACO) ، خوشه بندی K-means ، بهینه سازی ، مدیریت زنجیره تامین