مدیریت کلاس اثربخش و پیامدهای روان شناختی آن

مدیریت کلاس اثربخش یکی از مولفه های اساسی در کیفیت فرایند یاددهی–یادگیری و سلامت روانی دانش آموزان محسوب می شود. پژوهش های اخیر نشان می دهند که شیوه های مدیریت کلاس، فراتر از کنترل رفتار، نقش تعیین کننده ای در شکل گیری انگیزش تحصیلی، احساس امنیت روانی، خودکارآمدی و تعاملات اجتماعی دانش آموزان دارند. هدف این مقاله مروری، بررسی مفهوم مدیریت کلاس اثربخش و تحلیل پیامدهای روان شناختی آن بر دانش آموزان در محیط های آموزشی معاصر است. بدین منظور، با استفاده از روش مرور نظام مند مطالعات داخلی و خارجی، پژوهش های مرتبط با مدیریت کلاس، انگیزش تحصیلی، اضطراب، خودتنظیمی یادگیری و سلامت روان دانش آموزان مورد تحلیل قرار گرفته اند. یافته های پژوهش ها نشان می دهند که مدیریت کلاس مبتنی بر تعامل مثبت، حمایت عاطفی، قوانین شفاف و مشارکت فعال دانش آموزان، موجب افزایش انگیزش درونی، کاهش اضطراب تحصیلی، تقویت احساس تعلق و ارتقای خودتنظیمی یادگیری می شود. در مقابل، سبک های اقتدارگرایانه و تنبیه محور مدیریت کلاس، با پیامدهای منفی روان شناختی نظیر کاهش انگیزش، افزایش استرس و افت عملکرد تحصیلی همراه هستند. نتایج این مطالعه بر اهمیت نقش معلم به عنوان تسهیل گر یادگیری و ایجادکننده محیط روانی ایمن تاکید دارد و پیشنهادهایی برای بهبود مدیریت کلاس با رویکرد روان شناختی ارائه می دهد. این مقاله می تواند مبنایی برای سیاست گذاری آموزشی و برنامه های تربیت معلم در جهت ارتقای کیفیت آموزشی و سلامت روان دانش آموزان باشد.

کلیدواژه ها:

مدیریت کلاس اثربخش ، پیامدهای روان شناختی ، انگیزش تحصیلی ، سلامت روان ، تعامل معلم–دانش آموز.