نقش دبیران در پیشگیری از انحرافات رفتاری و اجتماعی دانش آموزان در مدارس

نظام آموزشی هر جامعه، نقش بنیادین در شکل دهی به هویت، رفتار و جهت گیری های اجتماعی نسل های آینده دارد. در این میان، مدرسه به عنوان یکی از اصلی ترین نهادهای اجتماعی کننده، فضایی است که دانش آموزان بخش مهمی از مهارت های رفتاری و اجتماعی خود را در آن شکل می دهند. دبیران، به دلیل تعامل مستقیم و روزمره با دانش آموزان، در خط مقدم مواجهه با رفتارهای پرخطر، تعارضات اجتماعی، و الگوهای انحرافی قرار دارند. اهمیت نقش دبیران در پیشگیری از انحرافات رفتاری و اجتماعی زمانی برجسته تر می شود که پژوهش های سال های اخیر نشان می دهند افزایش فشارهای روانی، تغییرات فرهنگی سریع، و گسترش فضای مجازی، الگوهای رفتاری نوجوانان را به شدت تحت تاثیر قرار داده است (احمدی، ۱۴۰۱؛ اسمیت، ۲۰۲۱).بررسی های انجام شده در ایران طی سال های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۴ نشان می دهد که رفتارهای پرخطر نوجوانان، ازجمله پرخاشگری، انزوا، تمایل به گروه گرایی منفی، و بی انضباطی، بیش از پیش مورد توجه نظام آموزشی قرار گرفته است. نتایج پژوهش رضایی (۱۴۰۲) نشان می دهد که دبیران نه تنها در انتقال دانش، بلکه در پیشگیری از شکل گیری الگوهای رفتاری ناسازگار نقشی تعیین کننده دارند و می توانند از طریق راهبردهای ارتباطی موثر، مدیریت کلاس، تقویت همدلی و ایجاد محیط حمایتی، بسیاری از مشکلات رفتاری را قبل از تبدیل شدن به انحرافات جدی مهار کنند.

کلیدواژه ها:

دبیران ، انحرافات رفتاری ، دانش آموزان