گونه شناسی مواجهه های منفی رفتاری در برابر آیات الهی

قرآن کریم از انواع برخوردها و رفتارها با آیات خدا سخن می گوید؛ خواه آیات قرآن و خواه آیات آفرینش. رفتارهای شایسته و بایسته همچون: دیدن و شنیدن آیات، تدبر، تفکر، تفقه و تعقل در آیات و تذکر از آنها، شکر، گریه، سجده و ازدیاد ایمان در برابر آیات، یقین به آنها و ...، و رفتارهای ناشایست و ناپسند، مانند: کوری و کری در قبال آیات، بی توجهی و غفلت و اعراض از آنها، مجادله و خوض باطل در آنها، نسیان آیات، کوچک شمردن و استهزاء آنها، مرور از کنار آیات و بی توجهی به آنها، دریافت آیات و منسلخ شدن از آنها، فروختن آیات به بهای ناچیز، ظلم و مکر در حق آیات و بستن راه مردم به سوی آنها، کفر، جحد، الحاد، عناد و تکذیب آیات و... . مواجهه در برابر آیات الهی از اعتقاد آدمی نشات می گیرد و در اعمال و رفتار او بروز داده می شود و بدین گونه برخوردها به دو گونه اعتقادی و رفتاری تقسیم بندی می گردند. برخی به صورت شایسته و مناسب در برابر آیات الهی رفتار می کنند و برخی برای رسیدن به مقاصد دنیوی خویش، حق آیات را زیر پا می گذارند و رفتارهای نامناسبی را در برابر آیات، از خود بروز می دهند، در حالی که دنیا مقدمه ای برای رسیدن به زندگی اخروی است. قرآن نیز بنا به تربیتی بودن مطالبش بر روی مواجهه های منفی و نامناسب بیشتر تاکید می کند و به ذکر جزئیات بیشتری در مورد برخوردهای منفی می پردازد. در قرآن کریم آیات بسیاری به معرفی مواجهه های بسیار متنوع مثبت و منفی انسانها در برابر انواع آیات، در طول تاریخ پرداخته است. این مقاله به امید خدا بر آن است مواجهه های منفی رفتاری در برابر آیات الهی را اولا استخراج کند آنگاه به بحث و بررسی در رابطه با ماهیت اصلی و حقیقی آنها بپردازد و در این راه از تفاسیر مختلف مخصوصا تفاسیر عرفانی بهره گیرد.

کلیدواژه ها:

گونه شناسی ، آیه ، رفتار ، ناشایست