هندسه یا مجموعه هم نهاد و حق نهاد هندسه های مهندس: مبنا و جان و جوهر تمامی انحاء و شئون هنر مهندسی و معماری و آثار مربوطه در فرهنگ دانش نهاد و عقل محور اسلام

سال انتشار: 1404
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 78

فایل این مقاله در 38 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JIAS-14-27_009

تاریخ نمایه سازی: 8 دی 1404

چکیده مقاله:

اگر بخواهیم و بگوییم «"خلاصه و جوهره هستی"، در "امر عظیم و عزیز یا قطعی و شکست ناپذیرنده مهندسی ساختمان، چه معنوی و سازوکار وجود و یا عملکرد عقلی و علمی، و چه عینی کالبدی آن»، چیزی به جز «هندسه» و یا «قدر» نبوده و نیست و نخواهد بود، سخنی گزاف یا بیهوده و بی ریشه نگفته ایم؛ چراکه «خود "الله"» («خود "آن مطلق علم و حکمت و عقل زنده و قدرت و اراده دانش نهاد"، و "یگانه جامع و دربردارنده جمع اندر وحدت علوم و فناوری های دانش محور"»،) همان «مطلق هندسه یا قدر مقدر یا مهندس» و «مطلق هندسه یا قدر قدر مقدر یا مهندس» (یعنی «"خلاصه و جوهره هستی"، و «اصلی ترین عامل زنده و ذی شعور، و بلکه مطلق علم و حکمت شعورمند و هماره فعال" در "امر عظیم و عزیز مهندسی پیوسته نوشونده و عالی ترشونده ساختمان معنوی و سازوکار وجود و یا عملکرد عقلی و علمی و عینی آن»،) همان «الله» است؛ و «آن» یعنی «الله عزوجل و تبارک وتعالی» چیزی به جز «مطلق هندسه» و یا «مطلق قدر» نیست. از قول حضرت رضا علیهالسلام نیز «این روایت یا سخن بس بدیع» را داریم که (در مقام «چیستی حقیقت "اولین آفریده"، یعنی "مبنای سایر آفرینش های الهی"»،) فرموده اند: «"نخستین آفریده آفریننده"»، «آن "تقدیر"» است (یا «همان "بستر مناسب قدرمندسازی یا مهندسی" برای "مهندسی مستمر قدرها یا هندسه های تازه به تازه و حق نهاد هرچیز ترکیب مند" و "آفرینشی یا مجموعه ای از آفرینش هایی هم نهاد، قدرمدار یا هندسه مند" و "مکررا نوبه نوشونده"»). از طرفی، همین امام هشتم شیعیان دوازده امامی (حضرت علی بن موسی الرضا علیهالسلام) در مقامی دیگر نیز فرموده اند: «اولین علم»ی که به «انسان» آموزش داده شد، تا «به آن واسطه» و «در بستر فعال گشتن و جاری شدن و نتیجه دادن آن»، «خلق خداوند»، (، و «شیوه و منش و روش خداوند خلاق در خلق موجودات خویش پدیداری بخشنده»، در چیستی حقیقت حق نهاد خود) «معرفه» بشود (و یا به بیانی، «شناسای عاقله انسان ها» گردد)، «علم "کتاب" یا دانش "ترکیب حروف الفبا" یا همان "محکمات یا حقایق بنیادین عقلی علمی برپادارنده ساختمان حکمت نهاد جزءجزء هستی" و "مبانی هر نوع کتاب یا ترکیب" از "جمع بی نهایت کتاب ها یا وجودهای ترکیب مند حق نهاد یا مبتنی بر مبانی عقلانی، آسمانی یا عقل محور» بوده است!و این معنا و مفهوم پیش اشاره از ایشان (درحقیقت) همان شرح «این "سخن خود خداوند"» است که می فرماید:«آن خداوند "رحمان"» [، «الله» («آن یگانه مطلق در دانش و فاعلیت فعال دانشمدار در همه مراتب هستی، و جامع جمع اندر وحدت همه دانشهای مادر و تواناییهای دانشبنیان برتر و حاکم بر هستی و جاری در آن، و ازجمله توانایی: "خلق کلمه یا کلمه های تدوینی و تکوینی حامل به معانی ملکوتی"»)؛ آن رحمان رحم گونه که «مهمترین کار و عمومی ترین و فراگیرنده ترین فعالیتش» همان «رحمانیت» است، بنا بر «فاعلیت همین رحمانیت رحم گونه، و بنابراین آفرینشگر، تغذیه کننده، شکوفنده، رشددهنده، درسلامت دارنده و تمام آورنده نطفه، جنین و طفل یا اطفالی از جنس خودش، یعنی ترکیب گر و خلاق، و آفریننده صورت های مختلف و متعدد و گویا به حسن و زیبایی و کمال، و درعین حال اصلاح کننده و سلام آور و ...»،] «قرآن» را [یعنی «دانش "خلاقیت"، و "خلق کلمه یا کلمه های تدوینی و تکوینی حامل به معانی ملکوتی"، «دانش "ترکیب گری و آفرینندگی صورت های مختلف و متعدد گویا به حسن و زیبایی و کمال» را] «"تعلیم" نمود» [و برای «تحقق بخشیدن عینی به نتیجه این تعلیم خویش در عالم توسط نماینده خود در شهادت،] «آفرید "آن انسان به حقیقت انسان"» را [ در مقام «صورت مثالی خود»، آفرینش داد «آفریده ای خداگون را که مجهز به "دستگاه خلاقه یا ناطقه سخن آفرین یا کلمه ساز" است»؛ و "دستگاه خلاقه یا ناطقه سخن آفرین یا کلمه ساز" او» همان «حنجره نای گونه و توانمند خود الله جل جلاله و تبارک وتعالی» در امر عظیم «کلمه سازی دانش نهاد»، و «اظهار و بیان آن ها»ست، «حنجره ای بس قدرتمند، و با صدایی بس خوانا و آهنگین و پرطنین و رسا»] [و سپس، یعنی با هدف «بسترسازی و تجهیز "دستگاه خلاقه یا ناطقه سخن آفرین نماینده خود" برای فعال شدن و تحقق بخشیدن عینی به امر کلمه سازی های مبتکرانه و جدید و نوبه نو،] به او «علم "بیان"» را آموخت [«علم به "اسم اعظم خویش"» را؛ «علم اجمالی به ذات، در عین تفصیلی به شئون و صفات» را؛ «علم»ی که «با واسطه آموختن آن»، انسان، اساسا «انسان» شد، «انسانیت» یافت؛ و «آن» را، در مقام «یک موجودیت دومرتبه ای فاعلی مفعولی یا ملکوتی ملکی و لاهوتی ناسوتی»، «تجربه» نمود، و «بدان واسطه» (یعنی «به واسطه "انسان" بودن»، و «زنده و فعال بودن یا فعال داشتن مستمر انسانیت خود»،) «همه چیز» را «دانست» (و «می تواند که بداند»)]!

کلیدواژه ها:

هندسه ، قدر ، قضا ، قدر ، رحمان رحم گونه ، «انسان همواره جنین مانند هماره وابسته به رحمان رحم گونه»

نویسندگان

محمد علی آبادی

استاد، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • قرآن کریم. ۱۳۷۵ش. ترجمه محیی الدین الهی قمشه ای. تهران: ...
  • نهج البلاغه. ۱۳۷۸. ترجمه سید جعفر شهیدی. چ۱۶. تهران: انتشارات ...
  • ابن بابویه (شیخ صدوق)، محمد بن علی. بی تا. معانی ...
  • ابن بابویه (شیخ صدوق)، محمد بن علی. ۱۳۷۶. امالی صدوق. ...
  • ابن منظور (محمد بن مکرم). ۱۴۱۴ق. فرهنگ لسان العرب. چ۳. ...
  • امام صادق علیه السلام، [نقل در: مصباح الشریعه (منسوب به ...
  • بیطار، حسام. ۲۰۰۵م. اعجاز الکلمه فی القرآن الکریم. عمان، اردن: ...
  • حافظ شیرازی، محمد شمس الدین، دیوان حافظ ...
  • حسکانی، عبیدالله بن عبدالله. ۱۳۸۰. شواهد التنزیل لقواعد التفضیل. ترجمه ...
  • حسن زاده آملی، حسن. ۱۳۸۳. انسان و قرآن. قم: انتشارات ...
  • حسن زاده آملی، حسن. ۱۳۸۴. ممد الهمم در شرح فصوص ...
  • حسن زاده آملی، حسن. ۱۳۸۵. هزار و یک کلمه (در ...
  • حسن زاده آملی، حسن. بی تا. رساله وحدت (روایات در ...
  • راغب اصفهانی، حسین بن محمد. بی تا. ترجمه و تحقیق ...
  • راغب اصفهانی، حسین بن محمد. بی تا. فرهنگ مفردات راغب. ...
  • سعدی، مصلح بن عبدالله بن مشرف. بی تا. گلستان. تهران: ...
  • شبستری، محمود. ۱۴۰۲. گلشن راز. تهران: انتشارات علمی و فرهنگی ...
  • شیرازی، محمدصدرا (صدرالمتالهین). بی تا. حکمت متعالیه در اسفار عقلی ...
  • شیرازی، محمدصدرا. ۱۴۰۰. شواهد الربوبیه. تهران: مولی ...
  • صمدی آملی، داوود. ۱۳۷۹. شرح دفتر دل استاد حسن حسن ...
  • علی آبادی، محمد. ۱۳۹۶. گوهر هنر. تهران: نور مهراز ...
  • علی آبادی، محمد. ۱۳۸۶. «“فروتنی” یا “هنر بندگی” در “معماری ...
  • فروغی بسطامی، میرزا عباس. بی تا. دیوان کامل فروغی بسطامی. ...
  • فیض کاشانی، محمد بن شاه مرتضی. ۱۴۱۵ق. تفسیر صافی. چ۲. ...
  • قرشی بنابی، علی اکبر. ۱۳۵۶. فرهنگ قاموس قرآن. تهران: دارالکتب ...
  • قمی، شیخ عباس. بی تا. مفاتیح الجنان. ترجمه موسوی دامغانی. ...
  • کلینی، محمد یعقوب. بی تا. الکافی (مجموعه ۸ جلدی). تهران: ...
  • کلینی، محمد یعقوب. بی تا. الکافی (مجموعه ۴ جلدی). تهران: ...
  • مجلسی، محمدباقر. ۱۳۷۷. بحار الانوار. جلدهای ۱، ۴۳، ۵۵، ۸۴. ...
  • مجلسی، محمدباقر. ۱۴۰۴ق. بحار الانوار. بیروت: موسسه الوفاء ...
  • مجلسی، محمدباقر. ۱۳۷۷. بحار الانوار [ترجمه جلد ۴۳، زندگانی حضرت ...
  • مصطفوی، حسن. ۱۳۶۸. فرهنگ التحقیق فی کلمات القرآن الکریم. چ۱. ...
  • نمایش کامل مراجع