تحلیل و تبیین مفهوم «کافر سلمی» در نظام حکمرانی اسلامی بر مبنای آیه ۹۴ سوره نساء با تاکید بر دیدگاه مفسران و فقهای امامیه

مفهوم «کافر» یکی از مفاهیم کلیدی و پرکاربرد در منابع فقهی و ساختار حقوقی حکومت اسلامی است که تقسیم بندی های آن در میان فقها و مفسران امامیه تفاوت چشمگیری نداشته است. با این حال تحولات اجتماعی و فکری در دوران معاصر، به ویژه رشد گرایش های پلورالیستی در حوزه دین و باور ضرورت بازاندیشی در این تقسیم بندی ها را برجسته کرده است. در این چارچوب معرفی اصطلاح «کافر سلمی» به عنوان یک دسته مستقل پاسخی فقهی به پیچیدگی های روابط نوین میان مسلمانان و غیر مسلمانان به شمار می رود. این دسته شامل افرادی است که با وجود عدم ایمان به اسلام، نه خصومت و دشمنی با مسلمانان دارند و نه مانعی برای دعوت یا دینداری آنان ایجاد می کنند. این بازتعریف با تکیه بر مفاد آیه ۹۴ سوره نساء و قرائن فقهی و تفسیری ظرفیت آن را دارد که مبنای سیاست گذاری های نوین در حکومت اسلامی قرار گیرد؛ به گونه ای که همزیستی مسالمت آمیز، رعایت عدالت و پرهیز از برخورد خصمانه را در قبال این گروه به عنوان رویکردی شرعی و عقلانی معرفی کند.

کلیدواژه ها:

قرآن ، فقه امامیه ، حکومت اسلامی ، کفار مسالم ، پلورالیسم