هوش مصنوعی در تحلیل سبک شناختی متون ادبی کلاسیک و معاصر

سبک شناسی متون ادبی، فارسی از متون کلاسیک تا معاصر یکی از حوزه های مهم مطالعات ادبی و فرهنگی است. هدف این پژوهش تحلیل مقایسه ای ویژگیهای سبک شناختی متون فارسی کلاسیک و معاصر با تمرکز بر واژگان، نحو، صنایع ادبی و موسیقی کلام است تا تحولات زبانی و سبکی در طول زمان شناسایی شود. پژوهش حاضر از رویکرد توصیفی-تحلیلی و ترکیبی بهره گرفته است. متون مورد مطالعه شامل آثار کلاسیک و متون معاصر هستند. تحلیل دستی ویژگیهای واژگانی، نحوی، بلاغی و موسیقی کلام انجام شد و نتایج به کمک آمار توصیفی و مقایسه ای دسته بندی شدند تا تفاوتها و شباهتهای سبکی برجسته شوند. نتایج نشان داد که متون کلاسیک از واژگان تاریخی و اصطلاحات ادبی، جملات طولانی، ساختارهای نحوی پیچیده و صنایع بلاغی سنتی بهره می برند و موسیقی کلام آنها بر پایه وزن عروضی و تکرار صوتی شکل گرفته است. در مقابل، متون معاصر از واژگان ساده و محاوره ای، جمله های کوتاه و آزاد، استعاره های نوین و ریتم آزاد بهره می گیرند. مقایسه ها نشان داد که تغییرات سبک نه تنها در سطح واژگان و نحو بلکه در بلاغت و موسیقی کلام نیز قابل مشاهده است و بازتاب دهنده تغییرات فرهنگی، اجتماعی و تجربه های فردی نویسندگان است. سبک شناسی متون فارسی هم در سطح کلاسیک و هم معاصر پدیده ای پویا و در حال تحول است. ترکیب تحلیل دستی با روش های آماری و رایانشی امکان درک دقیق تر ویژگی های سبک و شناسایی روندهای تحول زبانی و ادبی را فراهم می کند و می تواند مبنای مطالعات میان رشتهای آموزشی و کاربردی در حوزه ادبیات و علوم انسانی باشد.

کلیدواژه ها:

سبک شناسی ، متون کلاسیک فارسی ، متون معاصر فارسی ، صنایع ادبی ، تحلیل زبان شناختی